Τρίτη 15 Σεπτεμβρίου 2026

Μια μέρα με τον Αναξίμανδρο και τον Αναξιμένη: Μια παρουσίαση από τη Νταίζη Λεονάρδου

Χθες το βράδυ (14/9) είχα τη χαρά αν βρεθώ μαζί με εκλεκτούς εισηγητές και πλήθος κόσμου στην παρουσίαση του βιβλίου της Ιώς Τσοκώνα "Μια μέρα με τον Αναξίμανδρο και τον Αναξιμένη", που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Ε. Ρώσση.

Εδώ η πολύ ενδιαφέρουσα παρουσάιση από τη Νταίζη Λεονάρδου


Παίρνοντας αφορμή από την αφιέρωση της συγγραφέως στα μικρά και μεγάλα παιδιά αυτού του κόσμου, απόψε θα μιλήσω σαν ένα μεγάλο παιδί που επιπλέον υπήρξε για 40 χρόνια δασκάλα, ενώ συνεχίζει να είναι και μητέρα. Και θα ξεκινήσω με μια ομολογία.

Αυτόν τον κόσμο τον μικρό, τον μέγα γνωρίζουμε ότι πρώτοι οι Ίωνες φιλόσοφοι προσπάθησαν να ερμηνεύσουν στη γένεση και την ουσία του. Ως πρωτοετής φοιτήτρια της Φιλοσοφικής Σχολής έκανα φιλότιμες πλην όμως ανεπιτυχείς απόπειρες να τους προσεγγίσω με αγάπη. Τα αξημέρωτα πρωινά Δευτέρας - ας μην πούμε ποιου έτους, η  ξύλινη διδασκαλία μαζί με τα στρυφνά εγχειρίδια με απέτρεψαν αποτελεσματικά!

Πέρσι όμως πέρασα «Μια ημέρα με τον Θαλή». Η χαριτωμένη ιστορία και η εύληπτη επιστημονική προσέγγιση άνοιξαν την πόρτα για να τον δω πιο ευνοϊκά! Και μετά γνώρισα την Ιώ Τσοκώνα. Μεταξύ τυρού και αχλαδιού συνοδεία οίνου, μοιράστηκε μαζί μου την αγάπη της για τη φιλοσοφία και ειδικότερα για τους προσωκρατικούς. Και εντυπωσιάστηκα.

Εντυπωσιάστηκα αφενός γιατί η ακαδημαϊκή της αφετηρία ως οικονομολόγου είναι μάλλον αντίθετη με την αρχαία ελληνική φιλοσοφική σκέψη. Αφετέρου για την απόφαση και την ικανότητά της να μεταδώσει αυτήν την αγάπη μέσα από απλά αλλά καθόλου απλοϊκά αφηγήματα.

Περίμενα λοιπόν να συναντήσω τον Αναξίμανδρο και τον Αναξιμένη, όπως ήδη ανυπομονώ για το ραντεβού με τον πάντα ρέοντα Ηράκλειτο, τον οντολογικό Παρμενίδη, τον μαθηματικό και μουσικό Πυθαγόρα, τον αυτόχειρα Εμπεδοκλή και τον ατομικό Δημόκριτο…

Κι ήταν μεγάλη η χαρά όταν η Ιώ μου ζήτησε να συμμετάσχω στην παρουσίαση αυτού του νέου της βιβλίου. Γιατί ξαναείδα να μεταφέρεται αβίαστα και γοητευτικά η επιστήμη στη σχολική πραγματικότητα. Κι αυτό με άγγιξε βαθιά. Γιατί το αίμα νερό δεν γίνεται κι ο δάσκαλος πάντα δάσκαλος θα είναι!

Έτσι λοιπόν σήμερα θα παρακάμψω το κατ’ εξοχήν φιλοσοφικό περιεχόμενο του βιβλίου που έτσι κι αλλιώς θα διαβάσετε εδώ. Εγώ θα εστιάσω στο παιδαγωγικό του προφίλ και στο ρόλο που μπορεί να παίξει σαν επικουρικό εργαλείο εκπαίδευσης στο σχολείο, σαν αφορμή για ευχάριστες μαθησιογόνες στιγμές στο οικογενειακό καθιστικό, αλλά και σαν δυνάμει σχολικό θεατρικό έργο. Από τώρα φαντάζομαι όλους τους τύπους των μαθητών μιας σχολικής τάξης στους αντίστοιχους ρόλους…

 

Έχουμε λοιπόν αρχικά τον Ιάσωνα. Μαθητής Δημοτικού σχολείου, δεν ξέρω σε ποια τάξη τον έχει εγγράψει η Ιώ! Ο Ιάσων έχει δασκάλα την κυρία Γιολάντα. Αυτή αξιοποιώντας το μάθημα μάλλον των Μαθηματικών ή κάποιο καινοτόμο πρόγραμμα εισαγωγής στη Φιλοσοφία παρουσιάζει στα παιδιά το στοχασμό του Αναξίμανδρου.

Τον τοποθετεί σε συγκεκριμένο χωροχρόνο και δεν τον αφήνει να μετεωρίζεται ασαφώς. Το παιδικό μυαλό – και όχι μόνο - χρειάζεται πυξίδα για να κινηθεί σωστά στη γραμμή του χρόνου. Ούτως ή άλλως, η αιτιότητα, το αίτιο και το αιτιατό, είναι ρυθμιστικοί παράγοντες της ιστορικής εξέλιξης και η Ιώ – σαν συγγραφέας και ιστορικών μυθιστορημάτων – την αξιοποιεί άριστα.

Συνδέει λοιπόν τον Αναξίμανδρο με τον προγενέστερο Θαλή, με τους μεταγενέστερους δοξογράφους και χτίζει τη νοητή γραμμή που γεφυρώνει τους αιώνες και οδηγεί στον Δαρβίνο. Τι καλύτερος τρόπος να κεντρίσει ο δάσκαλός το έμφυτο «γιατί» ενός παιδιού από το να του πετάξει ένα ιντριγκαδόρικο δόλωμα, την θεωρία της εξέλιξης! Σας διαβάζω στην σελίδα 10:  

Η δασκάλα έδειξε στα παιδιά την γνωστή εικόνα με την εξέλιξη του ανθρώπου από τον πίθηκο και συνέχισε. – Σχεδόν όλοι θα έχετε δει την εικόνα αυτή. Κυκλοφορούν και φανελάκια σε διάφορες παραλλαγές. Με αφετηρία το ψάρι, όμως, δεν θα την έχετε δει.

Εδώ ακριβώς στρώνει το δρόμο στο φιλοπερίεργο παιδικό μυαλό για την αναζήτηση της πληροφορίας! Γιατί η κυρία Γιολάντα ως βασική πυξίδα και αποστολή έχει «να ρίχνει το σπόρο». 

Γενικώς είναι μια δασκάλα πολύπλευρη. Χρησιμοποιεί μαυροπίνακα και κιμωλία, αξιοποιεί γεωμετρικά όργανα, εκτιμώ όμως πως σερφάρει αποτελεσματικά και στο διαδίκτυο, αναφέρει πηγές πολύ εξειδικευμένες όπως τον φιλόσοφο Σιμπλίκιο και στη διδασκαλία της - έχοντας στα πάντα ως αξιακό παρονομαστή τη γλώσσα - ανατρέχει στην ετυμολογία των λέξεων.

Σχεδιάζοντας για παράδειγμα το σύμβολο του απείρου, όταν αναλύει τη θεωρία του Αναξίμανδρου περί απείρων κόσμων στο Σύμπαν, προτρέπει τους μαθητές να αναλογιστούν τη συμβολή του στερητικού α- στο ουσιαστικό πέρας που σημαίνει τέλος. Α συν πέρας = χωρίς τέλος… 

Δίνει ταυτοχρόνως την ουσία της επιστήμης: Ο Αναξίμανδρος, λέει, έσφαλε στις θεωρίες του για το σχηματισμό των ουρανίων σωμάτων. Αλλά αυτό που αξιολογούμε σήμερα είναι η αξία της προσπάθειάς του να δώσει στην δομή του σύμπαντος μια επιστημονική λογική. Η προσπάθειά του, δηλαδή, να αιτιολογήσει και να αποδείξει όσα πίστευε. Άρα, φυτεύει στο μυαλό των παιδιών το θεμέλιο της αριστοτέλειας λογικής, το επιχείρημα!

Παράλληλα κινείται στον παιδαγωγικό άξονα του εποικοδομητισμού. Με την επαναλαμβανόμενη φράση «αν θυμάστε» ανασύρει και συμπληρώνει τις προγενέστερες γνώσεις. Ακόμα και τον αφηρημένο Παντελή τον καθοδηγεί σταδιακά να θυμηθεί όσα γνωρίζει παροτρύνοντάς τον «έλα να τα πάρουμε ένα ένα»…

… την δε εκνευριστική μαθήτρια του πρώτου θρανίου που διαρκώς πετάγεται και διακόπτει, αφού εξαντλεί κάθε πειθώ την βάζει στη θέση της με μια ωραιότατη εντολή «εσύ Σοφούλα τσιμουδιά». Πολύ το χάρηκα, γιατί αυτοί οι μαθητές προσπαθούν να είναι οι χαϊδεμένοι των δασκάλων…

Το μαθητικό κοινό μαγεύεται από τα λόγια της κυρίας Γιολάντας και γαντζώνεται στην προσμονή του επόμενου μαθήματος που τους υπόσχεται «ακόμα πιο ενδιαφέρον». Και αποχαιρετώντας τους για το ΣΚ, έχει ήδη ρίξει το αγκίστρι - ένα έξυπνο αφηγηματικό πέρασμα στις επόμενες σκηνές. «Ποιος ξέρει, τους λέει, αν είχαμε την δυνατότητα να ακούσουμε τον λόγο του Αναξίμανδρου από πρώτο χέρι, πόσα περισσότερα θα καταλαβαίναμε»…

Κι ο ήρωάς μας ο Ιάσων με τη βοήθεια του μικρού αδερφού, του Αίαντα, ανασκουμπώνεται μπροστά στην οθόνη του υπολογιστή, πατάει τα μαγικά κουμπιά στο πληκτρολόγιο και μαζί διακτινίζονται στην Μίλητο του 6ου πχ αιώνα. Εκεί συναντούν όχι μόνο τον Αναξίμανδρο αλλά και τον Αναξιμένη, ακούν θαυμαστά πράγματα και μετά ξυπνούν στην πραγματικότητα των ζεστών τους κρεβατιών.

 Σε ρόλο ουσιαστικά συμπληρωματικό της δασκάλας έχουμε τη μητέρα. Εκπαιδευτικός και η ίδια αφού διδάσκει σε φοιτητές – προσπάθησα να εικάσω από τα συμφραζόμενα την ειδικότητά της, μάλλον Ιστορικός είναι, αφού αναφέρεται στον Κικέρωνα και στον Αμμιανό.

Κάποια στιγμή παρεμβαίνει στη διαμάχη των δύο αδερφών δηλώνοντας πολύ σωστά: «Τα ιστορικά πρόσωπα πρέπει να τα κρίνουμε και να τα σχολιάζουμε πάντα σύμφωνα με την εποχή τους». Αλλά και η ίδια η διαφωνία πόσο χαριτωμένη και πραγματική παρουσιάζεται! «Μαμά, ο Αίας κοροϊδεύει τον Αναξίμανδρο»!

Η μητέρα εκτιμά τη δουλειά της κυρίας Γιολάντας, αφού θα την συγχαρεί αυτοπροσώπως στο σχολείο.  Ταυτοχρόνως δημιουργεί ένα πλαίσιο οικογενειακής ζωής που εμπεριέχει παιχνίδι, μελέτη, συζητήσεις, αλληλοβοήθεια – αλήθεια, πόσα αγόρια βοηθούν τη μαμά τους στο μάζεμα του τραπεζιού; - και κυρίως φιλομάθεια. Όλοι μαζί καθισμένοι στο χαλί διαβάζουν και αναλύουν την ελληνική Μυθολογία, ενώ η καλύτερη φίλη του Ιάσωνα του έχει χαρίσει έναν άτλαντα, ίσως σε ανταπόδοση κάποιου αντίστοιχου δώρου.

Αλλά και η επιμονή στην υγιεινή διατροφή συνοδεύεται από χιούμορ, «από τα πιο αγαπημένα ψάρια των αρχαίων Ελλήνων ήταν η εγγραυλίς, δηλαδή ο γνωστός μας γαύρος και πιστέψτε με, δεν ήταν ερυθρόλευκος»!

 Η μητέρα, σερβίροντας το σοκολατένιο κέικ για να κάνει πιο ανεκτή την ανεπιθύμητη ψαροφαγία, υπογραμμίζει με τα λόγια της την αξία της δια βίου μάθησης.  «Μακάρι να σας ανοίξει η όρεξη και να ψάξετε για περισσότερες πληροφορίες, όταν μεγαλώσετε!». 

Έχουμε λοιπόν ένα λειτουργικό δίδυμο, τη δασκάλα και τη μητέρα, που καθιστούν αληθοφανείς τους χαρακτήρες των δύο μικρών πρωταγωνιστών. Δύο αξιολάτρευτα ερευνητικά μυαλουδάκια γεμάτα απορίες, ιδέες, πρωτοβουλίες και αυθορμητισμό. Ποιος δάσκαλος δεν θα ήθελε τέτοιους μαθητές, ποιος γονιός δεν θα ήθελε τέτοια παιδιά; Αλλά τα παιδιά δεν είναι αυτοφυή, δεν εμφανίζονται στο Σύμπαν σαν κομήτες! Η συγγραφέας εμμέσως αλλά πεντακάθαρα υπερτονίζει το ρόλο της διαπαιδαγώγησης, της διδασκαλίας χωρίς διδακτισμό. 

Η γραφή της Ιώς Τσοκώνα; Γοητευτική. Η αφήγηση ρέουσα, οι διάλογοι φυσικοί. Οι δομικές έννοιες της ιωνικής φιλοσοφίας, η εξελικτικότητα, η ισορροπία σαν πιθανή μήτρα της παγκόσμιας έλξης, οι ισημερίες, το άπειρο και η κίνηση, η πρόβλεψη των σεισμών, η δημιουργία του ουράνιου τόξου, η γένεση και η φθορά σαν στοιχεία μιας αιώνιας ανακύκλωσης, οι απαρχές της χαρτογραφίας και της γεωγραφίας, παρουσιάζονται λιτά και κατανοητά.

 

Ακόμη, πληροφορίες για τη διατροφή των αρχαίων Ελλήνων, για τις διαλέκτους παρακλάδια της ελληνικής γλώσσας, ακόμα και στιγμιότυπα σαν την ιστορία του Κροίσου με το διδακτικό της επιμύθιο παρεμβάλλονται πλεγμένες λειτουργικά στην εξέλιξη της ιστορίας.

Οι χαρακτήρες έχουν σχεδιαστεί έξυπνα, ακόμα και οι απόντες-παρόντες φιλόσοφοι. Η σχολική πραγματικότητα με τις ασήκωτες τσάντες, την φασαριόζικη ατμόσφαιρα και τον μικρόκοσμο της τάξης μας γυρίζει στα μαθητικά χρόνια, ενώ η προσφώνηση «μπρο» ανακαλεί σύγχρονα ακούσματα. Η πλοκή είναι ενδιαφέρουσα, τα αφηγηματικά περάσματα έξυπνα και η εικονογράφηση εμπνευσμένη. Γέλασα πολύ όταν είδα στη σελίδα 40 τον Ιάσωνα με χλαμύδα, σανδάλια και γυαλάκια μυωπίας!

 Θέλω τελειώνοντας να συγχαρώ την συγγραφέα γιατί αξιοποίησε ως αφηγηματική τεχνική τον ποθητό αλλά ανέφικτο διακτινισμό. Πείτε μου, δεν θα θέλαμε να ταξιδεύουμε μπρος – πίσω στο χρόνο; Ή να βρισκόμαστε αυτοστιγμεί σε άλλα σημεία του πλανήτη; Ορατοί ή αόρατοι; Επειδή όμως δεν μπορούμε - ακόμα τουλάχιστον - να το απολαύσουμε σαν δώρο της επιστήμης, η φαντασία και το ταλέντο έρχονται βοηθοί. 

Αναρωτιέμαι, λοιπόν, μήπως θα έπρεπε να κρατήσουμε χώρο στην ατζέντα μας για μελλοντικές εναλλακτικές συναντήσεις και κουβέντες με περισσότερους ανθρώπους του πνεύματος εκείνης της μακρινής αλλά τόσο μοναδικής εποχής, της ελληνικής Αρχαιότητας;

 

Νταίζη Λεονάρδου, φιλόλογος Ma.Ed.

14 Σεπτεμβρίου 2026

 

 

Δευτέρα 14 Σεπτεμβρίου 2026

Το ντοκιμαντέρ «Σιωπές που μιλούν – Μνήμες Πολιτισμού» παρουσιάζεται στο Φεστιβάλ Ρεματιάς – Νύχτες Αλληλεγγύης, το Σάββατο 19.09.26


 

Το Φεστιβάλ Ρεματιάς – Νύχτες Αλληλεγγύης παρουσιάζει σε πρώτη προβολή, το Σάββατο 19 Σεπτεμβρίου, στις 20.30, το ντοκιμαντέρ «Σιωπές που μιλούν – Μνήμες Πολιτισμού», που καταγράφει την πορεία του πολιτισμού στο Χαλάνδρι τα τελευταία 40 χρόνια, ακολουθώντας τα πρόσωπα, τις ιδέες και τα γεγονότα που άφησαν το αποτύπωμά τους στην πολιτιστική ζωή της πόλης.

Πρόκειται για μια διαδρομή που δεν γράφτηκε μόνο μέσα από θεσμούς και διοργανώσεις, αλλά κυρίως από ανθρώπους που εμπνεύστηκαν, δημιούργησαν, συνεργάστηκαν και έδωσαν ζωή στους χώρους του πολιτισμού.

Από το Αετοπούλειο Πολιτιστικό Κέντρο έως το υπαίθριο θέατρο της Ρεματιάς, η ταινία ανασύρει ίχνη, εικόνες και μνήμες. Διασώζει στιγμές μιας εποχής και μας φέρνει ξανά κοντά σε διανοητές και καλλιτέχνες που πέρασαν από την πόλη και συνέβαλαν στη διαμόρφωση της πολιτιστικής της φυσιογνωμίας — πολλοί από τους οποίους δεν βρίσκονται πια ανάμεσά μας.

Πίσω από τις εκδηλώσεις, τις παραστάσεις, τις συναυλίες, τις συναντήσεις και τις πρωτοβουλίες, το ντοκιμαντέρ αναδεικνύει κάτι βαθύτερο: τον μόχθο, το πάθος και τη δημιουργική δύναμη των ανθρώπων που, από τα χρόνια της Μεταπολίτευσης και μετά, έδωσαν στον πολιτισμό έναν ξεχωριστό χώρο στην καθημερινότητα της πόλης.

Με σεβασμό στο πρόσφατο παρελθόν, αλλά και με το βλέμμα στραμμένο στο παρόν, η ταινία αναζητά το πολιτιστικό αποτύπωμα αυτής της διαδρομής και εξετάζει πώς μεταμορφώθηκε, μέσα στο χρόνο, η σχέση του πολιτισμού με τους ανθρώπους του Χαλανδρίου.

Το ντοκιμαντέρ «Σιωπές που μιλούν – Μνήμες Πολιτισμού»  δεν είναι όμως μόνο ένα χρονικό μιας πόλης. Είναι ένα καλλιτεχνικό χρονογράφημα που, ξεκινώντας από μια συγκεκριμένη τοπική ιστορία, ανοίγει τη συζήτηση σε κάτι πολύ ευρύτερο: στη μνήμη, τη δημιουργία, τη συλλογικότητα, αλλά και τους ανθρώπους που αφήνουν πίσω τους έργο και ίχνη που εξακολουθούν να μας αφορούν.

Ο τόπος και ο χρόνος λειτουργούν ως αφετηρία για να ξαναδούμε όσα έγιναν και, κυρίως, εκείνους που τα έκαναν να συμβούν. Γιατί τελικά η πολιτιστική ιστορία ενός τόπου δεν είναι μόνο οι χώροι, οι παραστάσεις και τα γεγονότα. Είναι οι άνθρωποί του.

Το ντοκιμαντέρ αφιερώνεται σε αγαπημένους ανθρώπους που έφυγαν από κοντά μας. Στον Σέργιο, στον Γιώργο και σε όλους εκείνους που εξακολουθούν να μας μιλούν, ακόμη κι αν δεν είναι πια εδώ.

Το ντοκιμαντέρ του Θάνου Κουτσανδρέα βασίζεται στο αρχειακό υλικό του Αετοπούλειου Πολιτιστικού Κέντρου και παραχωρήθηκε από τον δημιουργό αφιλοκερδώς στον Δήμο Χαλανδρίου.

Σενάριο – σκηνοθεσία: Θάνος Κουτσανδρέας
Κείμενα: Αλέκος Βαρβέρης
Μουσική: Γιάννης Παπαγεωργίου
Παραγωγός: DIGITART και Δήμος Χαλανδρίου


Κυριακή 13 Σεπτεμβρίου 2026

ΣΥΜΠΑΝΤΙΚΗ ΑΡΜΟΝΙΑ: Μουσικές διαδρομές από τον λόφο Καστράκι στο σύμπαν/ Σάββατο 19 Σεπτεμβρίου

 


ΣΥΜΠΑΝΤΙΚΗ ΑΡΜΟΝΙΑ

Μουσικές διαδρομές από τον λόφο Καστράκι στο σύμπαν
19 Σεπτεμβρίου 2026 | 17:00 – 23:00 |
Λόφος Καστράκι, Δραπετσώνα
Η Εφορεία Αρχαιοτήτων Πειραιώς & Νήσων, σε συνδιοργάνωση με το Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών και την υποστήριξη του Δήμου Κερατσινίου–Δραπετσώνας, παρουσιάζουν την πολιτιστική–επιστημονική-εκπαιδευτική εκδήλωση «Συμπαντική Αρμονία», μια ανοιχτή γιορτή μουσικής, μύθου και αστρονομίας στον λόφο Καστράκι στη Δραπετσώνα, επί της οδού Κανάρη.
Η εκδήλωση απευθύνεται σε μικρούς και μεγάλους και περιλαμβάνει δράσεις με ελεύθερη συμμετοχή, που συνδέουν την τέχνη με την επιστήμη.
Δράσεις της εκδήλωσης
17:00 – 23:00 Φορητό Πλανητάριο
Το κοινό θα έχει την ευκαιρία να παρακολουθήσει προβολές ουρανού και σύντομες
παρουσιάσεις αστρονομίας μέσα στο ειδικά διαμορφωμένο φορητό πλανητάριο,
χωρίς εισιτήριο.
17:00 – 19:30 Workshop Ρομποτικής
Διαδραστικό εργαστήριο για παιδιά και νέους, με εισαγωγή στις βασικές αρχές της ρομποτικής, του προγραμματισμού και της δημιουργικής τεχνολογίας.
21:15 – 21:30 Αφήγηση Μύθου από τον Ασήμη Αλεξίου.
Ο καλλιτέχνης, ηθοποιός-performer, παρουσιάζει μια πρωτότυπη αφήγηση εμπνευσμένη από την αρχαία κοσμολογική σκέψη και τη σχέση του ανθρώπου με το
σύμπαν, γραμμένη από τη βραβευμένη συγγραφέα παιδικού βιβλίου Εύη Πίνη.
19:45 – 20:00 Επιστημονική Ομιλία – Εμμανουήλ Σαριδάκης
Ο φυσικός και ερευνητής Εμμανουήλ Σαριδάκης, Διευθυντής Ερευνών του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών θα παρουσιάσει μια σύντομη επιστημονική ομιλία για τη σύγχρονη αστρονομία και τη σχέση της παρατήρησης με την κατανόηση του Σύμπαντος.
20:30 – 23:00 Αστροπαρατήρηση με τηλεσκόπια
Κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης, οι επισκέπτες θα έχουν τη δυνατότητα να παρατηρήσουν τον νυχτερινό ουρανό μέσα από τηλεσκόπια, με τη συμμετοχή εθελοντών αστρονόμων και επιστημονικών συνεργατών του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών.
Μουσικές Εμφανίσεις
Ζωντανές μουσικές διαδρομές από την Όλγα Κουκλάκη (Hybrid Dj set), τον Άγγελο Μπαλτά (Dj Set) και τον Diego Varos (Dj Set), σε ένα πρόγραμμα που συνδυάζει ηλεκτρονικούς ήχους, ambient ατμόσφαιρες και σύγχρονη χορευτική έκφραση.
ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΑ
Εμμ. Σαριδάκης
Ο Μάνος Σαριδάκης είναι Διευθυντής Ερευνών του Ινστιτούτου Αστρονομίας, Αστροφυσικής, Διαστημικών Εφαρμογών και Τηλεπισκόπησης, του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών.
Όλγα Κουκλάκη
Συνθέτρια και παραγωγός ηλεκτρονικής μουσικής με διεθνή παρουσία. Έχει κυκλοφορήσει προσωπικούς δίσκους που ξεχωρίζουν για τον συνδυασμό ηλεκτρονικών υφών, κινηματογραφικής ατμόσφαιρας και πειραματικών στοιχείων.
Έχει εμφανιστεί σε φεστιβάλ και χώρους στην Ελλάδα και το εξωτερικό.
Άγγελος Μπαλτάς
Ο Άγγελος Μπαλτάς είναι ένας από τους πιο πολυσχιδείς και αναγνωρισμένους Έλληνες δημιουργούς στην ηλεκτρονική μουσική, με διεθνή πορεία και πολλαπλές καλλιτεχνικές ταυτότητες: Anatolian Weapons, Fantastikoi Hxoi, Dream Weapons, Faint Object
Η μουσική του κινείται ανάμεσα στην ηλεκτρονική, την ambient και τον πειραματικό ήχο, με ιδιαίτερη έμφαση στη δημιουργία ατμοσφαιρικών ηχοτοπίων και κινηματογραφικών υφών. Έχει παρουσιάσει δουλειές του σε συναυλίες, φεστιβάλ και συνεργασίες με καλλιτέχνες διαφορετικών ειδών, ενώ συνεχίζει να εξερευνά νέες μορφές ηχητικής αφήγησης μέσα από προσωπικά projects και επιτελεστικές δράσεις.
Diego Varos
Με περισσότερα από 20 χρόνια ενεργής παρουσίας στην ηλεκτρονική μουσική, έχει αφήσει το αποτύπωμά του σε σημαντικά clubs της Αθήνας, της ελληνικής περιφέρειας και του Βερολίνου. Για το κλείσιμο της βραδιάς παρουσιάζει ένα κινηματογραφικό, ατμοσφαιρικό set, σχεδιασμένο να παρασύρει το κοινό σε μια συλλογική εμπειρία χορού κάτω από τον νυχτερινό ουρανό.

Παρασκευή 11 Σεπτεμβρίου 2026

Η Ιώ Τσοκώνα για το βιβλίο "Οι Φύλακες του Στενού και η αρχαία κατάρα -μυστήριο στη Καλαβρία" της Βασιλικής Βούρδα

 Ομιλία στο 54ο Φεστιβάλ Βιβλίου στην παρουσίαση του βιβλίου "Οι Φύλακες του Στενού και η αρχαία κατάρα -μυστήριο στη Καλαβρία" της Βασιλικής Βούρδα που κυκλοφορεί στη σειρά "Τόποι Μυστηρίου" των εκδόσεων Κύφαντα




Καλησπέρα σας,

 

Πριν πω λίγα λόγια για το υπέροχο αυτό βιβλίο, θα ήθελα να σας ενημερώσω ότι με τη Βασιλική μάς συνδέουν δεσμοί «λογοτεχνικής συγγένειας» —αν, βέβαια, υφίσταται ένας τέτοιος όρος. Και αν δεν υφίσταται, νομίζω ότι είναι μια καλή ευκαιρία να τον επινοήσουμε.

Ο κεντρικός ήρωας τόσο του δικού της μυθιστορήματος, όσο και του δικού μου «Ο Ρωμανός Δ’ Διογένης…» της ίδιας σειράς είναι, ο Κωνσταντίνος. Εγώ είμαι, κατά κάποιον τρόπο, η λογοτεχνική «μαμά» του πατέρα του, ο οποίος έλκει την καταγωγή του από την Κωνσταντινούπολη, ενώ η Βασιλική είναι η λογοτεχνική «μαμά» της μητέρας του, η οποία κατάγεται από την Καλαβρία. Θα μπορούσαμε, λοιπόν, να πούμε ότι ο Κωνσταντίνος είναι ένα παιδί με δύο συγγραφικές μητέρες και με ρίζες σε δύο διαφορετικές, αλλά βαθιά συγγενικές πατρίδες.

Με τη δημιουργία αυτού του βιβλίου δόθηκε η ευκαιρία στον Κωνσταντίνο να συνεχίσει τις περιπέτειές του και να ταξιδέψει από τα Στενά του Βοσπόρου, που χωρίζουν την Ευρώπη από την Ασία, σε ένα άλλο ιστορικό στενό: εκείνο που χωρίζει την Καλαβρία από τη Σικελία.

Έτσι ο Κωνσταντίνος, γίνεται ο συνδετικός κρίκος —ή, αν θέλετε, η ζωντανή γέφυρα— ανάμεσα σε δύο ιστορικές πατρίδες του ελληνισμού, έξω από τα σημερινά ελληνικά σύνορα. Από τη μια πλευρά βρίσκεται η Κωνσταντινούπολη και από την άλλη η ελληνόφωνη Καλαβρία, η γη της Μεγάλης Ελλάδας. Πρόκειται, για μια γέφυρα ανθρώπινη και πολιτισμική, σε ένα βιβλίο που μας καλεί να αναρωτηθούμε εάν όλες οι γέφυρες είναι πράγματι αναγκαίες και τι ακριβώς πρέπει να ενώνει μια αληθινή γέφυρα.

 

Ας πάρουμε, όμως, τα πράγματα από την αρχή.

«Οι φύλακες του Στενού και η αρχαία κατάρα» είναι ένα νεανικό μυθιστόρημα μυστηρίου που ξεπερνά τα όρια μιας απλής περιπέτειας. Είναι συγχρόνως ένα ταξίδι στην ιστορία, στη μυθολογία και στον πολιτισμό της Καλαβρίας, αλλά και ένας σύγχρονος προβληματισμός γύρω από τη σχέση του ανθρώπου με τη φύση, την έννοια της προόδου και την ευθύνη που έχουμε απέναντι στον τόπο όπου ζούμε.

 

Η Βασιλική μάς ταξιδεύει στο παρελθόν, στο παρόν, αλλά και στο μέλλον με έναν ιδιαίτερα ευρηματικό τρόπο: από το 251 π.Χ. στο 2026 και από εκεί στο 2126. Αυτή η διαδρομή μέσα στον χρόνο υπενθυμίζει σε όλους μας ότι κάθε ανθρώπινη πράξη έχει τις ρίζες της στο παρελθόν και τις συνέπειές της στο μέλλον.

 

Η συγγραφέας συνθέτει την ιστορία της χρησιμοποιώντας πραγματικά ιστορικά γεγονότα, αρχαιολογικά ευρήματα, μύθους και θρύλους της Κάτω Ιταλίας. Οι Πολεμιστές του Ριάτσε, το ναυάγιο του Πορτιτσέλο, ο καταστροφικός σεισμός του 1908, το Γκαλλιτσιανό και οι ελληνόφωνοι κάτοικοί του, η Σεμινάρα, ο Πυλώνας της Σάντα Τράντα και το Κάστρο της Σκύλλας φτιάχνουν ένα φαντασμαγορικό φόντο, ενώ παράλληλα αποτελούν τα οργανικά στοιχεία της αφήγησης. Ο ίδιος ο τόπος αναδεικνύεται σε έναν από τους σημαντικότερους πρωταγωνιστές του βιβλίου, κάτι που αποτελεί εξ άλλου και το ζητούμενο της σειράς «Τόποι Μυστηρίου».

 

Η ιστορία αρχίζει τον Ιούλιο του 251 π.Χ., στο Στενό της Σκύλλας και της Χάρυβδης. Ένας νεαρός έμπορος από τον Κρότωνα, ο Μνησικλής, γίνεται μάρτυρας της προσπάθειας των Ρωμαίων να μεταφέρουν μέσα από το Στενό εκατόν σαράντα ελέφαντες, κατασκευάζοντας μια τεράστια πλωτή γέφυρα. Τότε εμφανίζεται η Θεοτίμη, η ιέρεια του Ποσειδώνα, και προφέρει μια φράση που ακούστηκε βαριά σαν κατάρα, όπως λέει η ίδια:

«Μήποτε ζεύξῃς ἄζευκτα· ὕβρις γὰρ χάος τίκτει».

Δηλαδή:

«Μην ενώσεις ποτέ όσα δεν μπορούν να ενωθούν· γιατί η ύβρις γεννά το χάος».

Η φράση αυτή γίνεται ο άξονας ολόκληρου του βιβλίου. Διασχίζει τους αιώνες, επιβιώνει μέσα στη μνήμη του τόπου και φθάνει στο παρόν, τον Ιούλιο του 2026, όταν ο νεαρός Κωνσταντίνος ταξιδεύει από την Κωνσταντινούπολη στην Καλαβρία μαζί με τη μητέρα του και τη γιαγιά του, τη νόννα Αντέλε.

Για εκείνον το ταξίδι αυτό είναι μια γνωριμία με τις οικογενειακές του ρίζες, αλλά και η αρχή μιας περιπέτειας την οποία δεν θα μπορούσε ποτέ να φανταστεί.

Εκεί, στην Καλαβρία γνωρίζει τη μακρινή ξαδέλφη του Μαρία, και τους φίλους της Μοργκάνα, και Ρόκκο, καθώς και τον παππού Καρμέλο. Μαζί τους ανακαλύπτει το Στενό πρώτα ως ένα γεωγραφικό πέρασμα, και στην συνέχεια ως έναν τόπο γεμάτο ιστορίες, θρύλους, ναυάγια και μυστικά. Σύντομα, περίεργα γεγονότα αναστατώνουν την περιοχή. Μια ομάδα ερευνητών και ακτιβιστών, οι «Myrmidoni», οργανώνουν εκδηλώσεις εναντίον της σχεδιαζόμενης Γέφυρας του Στενού. Μυστηριώδεις ξιφίες εμφανίζονται στα νερά βγάζοντας αφύσικους, μεταλλικούς ήχους. Στην παρέα των παιδιών προστίθεται ο Άκι, ένας νεαρός ακτιβιστής Φιλανδός, του οποίου η παρουσία συνδέεται με τους μυστηριώδεις ξιφίες- drones και με την περιβαλλοντική δράση της ομάδας. Οι εξελίξεις μπερδεύουν τα παιδιά, που δεν ξέρουν ποιον να εμπιστευτούν. Δεν λέω περισσότερα όμως, θα τα διαβάσετε…

 

Η Βασιλική δομεί την ιστορία της γύρω από το πολυσυζητημένο σχέδιο κατασκευής μιας γέφυρας που αναμένεται να ενώσει τη Σικελία με την Καλαβρία. Πρόκειται για ένα πραγματικό ζήτημα το οποίο εδώ και δεκαετίες προκαλεί έντονες πολιτικές, οικονομικές, κοινωνικές και περιβαλλοντικές αντιπαραθέσεις.

Η περιβαλλοντική καταστροφή, η αρχαιοκαπηλία, ο ακτιβισμός, η τεχνολογική πρόοδος και η προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς εντάσσονται φυσικά στην περιπέτεια, χωρίς να βαραίνουν την αφήγηση. Η σχεδιαζόμενη γέφυρα παρουσιάζεται ως ένα έργο που υπόσχεται ανάπτυξη και ευκολότερες μετακινήσεις, ενδέχεται όμως να απειλήσει το οικοσύστημα, τη ζωή των κατοίκων και την ιστορική φυσιογνωμία της περιοχής. Ωστόσο δεν βλέπουμε την απλοϊκή σύγκρουση ανάμεσα στους «καλούς» οικολόγους και στους «κακούς» υποστηρικτές της τεχνολογίας. Η τεχνολογία μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την εκμετάλλευση ενός τόπου, αλλά μπορεί επίσης να προσφέρει εξυπηρέτηση και προστασία. Το ουσιαστικό ερώτημα είναι ποιος τη χρησιμοποιεί, με ποιο τρόπο, για ποιον σκοπό και με ποιο τίμημα.

 

Ο τίτλος «Οι φύλακες του Στενού» αποκτά σταδιακά διαφορετικές σημασίες. Από τις αρχαίες περιγραφές μαθαίνουμε για τη Σκύλλα και τη Χάρυβδη, ότι ήταν μυθικά τέρατα που τρομοκρατούσαν τους αρχαίους ναυτικούς. Καθώς όμως η ιστορία προχωρά, αντιλαμβανόμαστε ότι τα τέρατα δεν είναι πάντοτε εκείνα που μας περιγράφουν οι μύθοι. Στο όνειρο της Μοργκάνα, η Σκύλλα και η Χάρυβδη εμφανίζονται ως δύο γυναίκες που αναδύονται από τον βυθό κρατώντας σπασμένες αλυσίδες. Και της λένε:

«Μοργκάνα, εμείς είμαστε οι φύλακες του Στενού. Άλλοι είναι τα τέρατα».

Και όντως μερικές φορές το πραγματικό τέρας είναι η ανθρώπινη απληστία, η αλαζονεία, η λήθη ή η τυφλή επιβολή πάνω στη φύση. Η έννοια της ύβρεως αποκτά έτσι βαθιά σύγχρονη σημασία.

 

Απέναντι στην ύβρη, όμως, βρίσκεται η ευθύνη. Η Μοργκάνα ακούει επίσης στο όνειρό της τη φράση του Νίκου Καζαντζάκη:

«Ν’ αγαπάς την ευθύνη. Να λες, εγώ μονάχη μου έχω χρέος να σώσω τη Γη. Αν δεν σωθεί, εγώ θα φταίω». Η φράση αυτή συνοψίζει, κατά τη γνώμη μου, και το βαθύτερο μήνυμα του βιβλίου.

 

Ιδιαίτερα συγκινητική είναι η παρουσία του ελληνικού πολιτισμού στην Καλαβρία. Στο Γκαλλιτσιανό ο Κωνσταντίνος συναντά τους ανθρώπους που εξακολουθούν να μιλούν την ελληνική διάλεκτο της περιοχής, τα λεγόμενα «εγγόνια του Ομήρου». Εκεί συνειδητοποιεί ότι η ελληνικότητα δεν αποτελεί μόνο μια ανάμνηση του παρελθόντος. Επιβιώνει στη γλώσσα, στη φιλοξενία, στα τραγούδια, στις θρησκευτικές παραδόσεις και στην καθημερινή ζωή των ανθρώπων. Επίσης ότι η ταυτότητα δεν είναι κάτι το μονοσήμαντο. Μπορεί κανείς να ανήκει σε περισσότερους από έναν τόπους, να κινείται ανάμεσα σε περισσότερες από μία γλώσσες και σε περισσότερες από μία παραδόσεις. Ανάμεσα στην Κωνσταντινούπολη και την Καλαβρία διαμορφώνεται έτσι ένας αόρατος χάρτης μνήμης. Είναι δύο τόποι στους οποίους ο ελληνισμός συνεχίζει να υπάρχει, να αλλάζει και να συνομιλεί με άλλους πολιτισμούς. Ο ίδιος ο Κωνσταντίνος ενσαρκώνει αυτήν τη σύνθετη ταυτότητα.

 

Η γλώσσα του βιβλίου είναι ζωντανή, γρήγορη και καλοδουλεμένη. Συναντάμε διαλόγους σχεδόν θεατρικούς, νεανικές συνομιλίες και διαφορετικές αφηγηματικές φόρμες. Το χιούμορ, η τεχνολογία και οι αναφορές στη σύγχρονη καθημερινότητα συνυπάρχουν αβίαστα με τον Όμηρο, τον Ποσειδώνα, τη Σκύλλα και τη Χάρυβδη…

Η γνώση, επομένως, δεν προσφέρεται διδακτικά. Γίνεται κομμάτι της περιπέτειας. Τα παιδιά μαθαίνουν διασκεδάζοντας και αναζητώντας να βρουν την αλήθεια.

 

Διαβάζοντας το βιβλίο της Βασιλικής, έμαθα κι εγώ πολλά. Με ταξίδεψε σε έναν τόπο που δεν έχω επισκεφτεί ποτέ κι όμως τώρα νιώθω σαν να τον ξέρω. Εύχομαι να ταξιδέψουν μαζί του όσο το δυνατόν περισσότεροι αναγνώστες, κυρίως νέοι. Να τους κάνει να αναζητήσουν την ιστορία που κρύβεται πίσω από κάθε τόπο, να ακούν προσεκτικά τις φωνές του παρελθόντος, να αμφισβητούν όσα τους παρουσιάζονται ως αναπόφευκτα και, κυρίως, να πιστέψουν ότι μπορούν και εκείνοι να γίνουν φύλακες του δικού τους κόσμου.

 

Καλοτάξιδο!

 



Τρίτη 8 Σεπτεμβρίου 2026

54ο Φεστιβάλ Βιβλίου -Τετάρτη 9 Σεπτεμβρίου 18.30: Από τα παραμύθια σε δυο σκοτεινούς κόσμους!!

 Αυτήν την Τετάρτη παραμυθάδες και παραμυθούδες των Εκδόσεων Ηδύφωνο παρουσιάζουν ιστορίες από τα βιβλία τους στο 54ο Φεστιβάλ Βιβλίου.

Ανάμεσα τους και ο Παραμυθανθός  με παραμύθια από τα βιβλία του Δημήτρη Μάλλη.

Μη το χάσετε, θα ...χάσετε!



Την ίδια ώρα στη Κεντρική Σκηνή η Γιώτα Βασιλείου 
θα διαβάσει αποσπάσματα από τα βιβλία της "Ο Θεριστής τη Νύχτα"  και "Παράλληλοι Κύκλοι"  (εκδόσεις Κύφαντα)




Ελέφαντες, ξιφίες και το μυστήριο μιας γέφυρας: Με αφορμή το βιβλίο "Οι φύλακες του Στενού και η αρχαία κατάρα -Μυστήριο στη Καλαβρία"

Μια εξαιρετική και πολύ ενδιαφέρουσα κριτική για το βιβλίο της Βασιλικής Βούρδα "Οι φύλακες του Στενού και η αρχαία κατάρα -Μυστήριο στη Καλαβρία" που κυκλοφορεί από τη σειρά "Τόποι Μυστηρίου" των εκδόσεων Κύφαντα και παρουσιάζεται για πρώτη φορά στο 54ο Φεστιβάλ Βιβλίου στο Πεδίον του Άρεως την Πέμπτη 10/9 στις 8.30 μμ

  



Ελέφαντες, ξιφίες και το μυστήριο μιας γέφυρας

Γράφει ο Παύλος Ηλ. Αγιαννίδης

Εκατόν σαράντα ελέφαντες! Έτσι ξεκινάει μια (μυστηριώδης;) ιστορία, της γέφυρας πάνω από το Στενό της Μεσσήνης.
Εκεί, δηλαδή, που σοβούσαν τα ομηρικά τέρατα, Σκύλλα και Χάρυβδη, στην «Οδύσσεια» (που είναι και της μόδας, λόγω Κρίστοφερ Νόλαν). Το ένα καταβρόχθιζε ανθρώπους (όπως οι σύντροφοι του Οδυσσέα), το άλλο ρουφούσε νερό και το «έφτυνε» στο στενό, δημιουργώντας δίνες που κατάπιναν πλοία…
Που είμασταν, όμως; Στους 140 πολεμικούς ελέφαντες. Τους οποίους ο Ρωμαίος ύπατος Λεύκιος Καικίλιος Μέτελλος, το 251 π.Χ., ήθελε να επιδείξει ως σημαντικά λάφυρα από τη νίκη του στον Καρχηδονιακό Πόλεμο, στη μάχη του Πανόρμου (σημερινό Παλέρμο).
Βεβαίως, για να μην σάς κρύβω λόγια, θα αναγνωρίσετε πολλά ελληνικά τοπωνύμια, καθώς ο τόπος αυτός, της Σκύλλας και της Χάρυβδης, όχι μόνον πέρασε στο (ελληνικό και παγκόσμιο πλέον) έπος του παππού Ομήρου, αλλά και λόγω του ογκώδους ελληνικού αποικισμού, σε κείνα τα μέρη, κατά τον 8ο αιώνα π.Χ.
Οι ελέφαντες, λοιπόν. Οι ελέφαντες δεν μπορούσαν να… φορτωθούν σε πλοία από τη Σικελία για την Καλαβρία, ώστε κάποτε τα ζωντανά να φτάσουν στη Ρώμη, για το Θρίαμβο του Μέτελλου. Κι έτσι εκείνος, πολυμήχανα, σκαρφίστηκε να συλλέξει άδεια ξύλινα βαρέλια, σανίδες πλοίων, άντε και κάποια πλοία και να φτιάξει μια πλωτή γέφυρα στο «δασύ» στενό πλάτους 3.300 μ.
Και όχι μόνον αυτό. Για να μην… τσινήσουν οι ελέφαντες, έβαλε τους υποτακτικούς του να στρώσουν χώμα και φυτά στις πάνω σανίδες, για να να νιώθουν οι ελέφαντες στο… στοιχείο τους. Πάνω από τα θαλάσσια στοιχειά της Σκύλλας και της Χάρυβδης. Τα οποία, βέβαια, αφού πέρασαν οι 140 ελέφαντες (μάρτυρές μου, ο Ρωμαίος συγγραφέας, φυσιοδίφης και φιλόσοφος Πλίνιος ο Πρεσβύτερος και ο Έλληνας – ποντιακής καταγωγής - γεωγράφος, ιστορικός και φιλόσοφος Στράβων), διέλυσαν την πλωτή ξύλινη γέφυρα, πριν προλάβουν καλά καλά να την αποσυναρμολογήσουν.
Που τα θυμήθηκα όλα αυτά; Μού τα θύμισε το παιδικό – εφηβικό βιβλίο μυστηρίου της αρχαιολόγου, ξεναγού και υπεύθυνης στο Κέντρο «Ελληνομάθεια» της Καλαβρίας, Βασιλικής Βούρδα. Που τα έχει όλα αυτά ως προϊστορία και φόντο για μια ιστορία μυστηρίου με μικρούς ήρωες. Τίτλος; «Οι φύλακες του Στενού και η αρχαία κατάρα – Μυστήριο στην Καλαβρία» (όπου και η ίδια η συγγραφέας ζει).
Το βιβλίο, που κυκλοφορεί από τις Εκδ. Κύφαντα, θα παρουσιαστεί την Πέμπτη 10 Σεπτεμβρίου 2026 (στις 20.30), στη Σκηνή Αριστοτέλης, στο Πεδίον του Άρεως. Όπου έχει ξεκινήσει ήδη το 54ο Φεστιβάλ Βιβλίου. Και, πέρα από τους ομιλητές, θα «ντύσει» με τραγούδια από την ελληνόφωνη Καλαβρία η ομάδα «Παραμυθανθός». Όσοι οι «πιστοί», σπεύσατε, λοιπόν.
Που είμασταν; Στους ελέφαντες. Που στο μυστήριο των «Φυλάκων του Στενού» βρίσκουν αρωγούς και… ξιφίες. Που τρομοκρατούν… το Στενό. Και τους ψαράδες. Με τα ξίφη τους. Όπως τα υποθαλάσσια ντρόουν σε σχήμα ψαριού που κατασκεύασαν στη Νορβηγία.
Διόλου μακριά από την ιστορία και την πραγματικότητα του Στενού. Κι ανάμεσα οι νεαροί ήρωες να λύνουν ένα μυστήριο (που, σιγά μην σάς το αποκαλύψω εδώ, ώστε να πάψει να είναι μυστήριο! – μια ιδέα μόνον στη φωτό 3).
Ανάμεσα σε ελέφαντες και ξιφίες, η Ιστορία έχει καταγράψει πολλές σκέψεις για αυτή την γεφύρωση, από τη Μεσσήνη στην Καλαβρία και από τη Σκύλλα στη Χάρυβδη, που έχει καταλήξει να σημαίνει, στη γλώσσα μας, ανάμεσα σε δύο δεινά, κακά ή τέρατα.
Κάποιοι λένε ότι το είχε σκεφτεί να γεφυρώσει το Στενό των 3,3 χλμ. ο Μπενίτο Μουσολίνι. Άλλοι ότι βιάστηκε να την κάνει προσωπική εκστρατεία του ο Σίλβιο Μπερλουσκόνι. Όμως και οι δύο «πάγωσαν» από το κόστος, αλλά και το σεισμογενές της περιοχής. Ας μην ξεχνάμε ότι πολύ κοντά βρίσκονται και δύο ηφαίστεια: η Αίτνα και ο Βεζούβιος.
Αυτά, πάντως, δεν εμπόδισαν την Τζόρτζια Μελόνι να βάλει, όπως λέει, στα σκαριά το έργο, με προϋπολογισμό 13,5 έως 14,4 δισ. ευρώ, με ορίζοντα αποπεράτωσης το 2032-33. Και με βελτίωση (και υπογειοποίηση) οδικών και σιδηροδρομικών δικτύων, σε όλη την περιοχή, στην επόμενη 10ετία.
Με τελικό μήκος (και επί της στεριάς) 3,666 χλμ. και με σκοπό να σπάσει και το ρεκόρ της κρεμαστής γέφυρας του Τσανάκαλε (2.023 μ.) και των 1.991 μ. της αντίστοιχης γέφυρας Ακάσι Καϊκιό της Ιαπωνίας. Οι μελέτες ισχυρίζονται ότι έχουν σκεφτεί το σεισμογενές της περιοχής, αλλά πάντως θα σπάσουν και το ρεκόρ της αντοχής σε ανέμους (για έως 200 χλμ. την ώρα, μιλούν)…
Τι θα συμβεί, τελικά, με τη γέφυρα δεν μπορεί να προειπωθεί. Μυστήριο του μέλλοντος. Εμείς, ή μάλλον τα παιδιά μας, μπορούν να έχουν προκαταβολικά το μυστήριο των «Φυλάκων των Στενών και την Κατάρα της γέφυρας» της Βασιλικής Βούρδα, που εξελίσσεται τον Ιούλιο του 2026 μ.Χ. και, αν μη τι άλλο, έχει αρχή (από το 251 π.Χ. και τον έπαρχο Μέτελλο), μέση και τέλος. Με ελέφαντες και ξιφίες…



Ξεκινώντας από την αρχαΐζουσα, άνευ πατρότητας, ρήση «Μήποτε ζεύξῃς ἄζευκτα˙ ὕβρις γὰρ χάος τίκτει» (που καταγράφεται από τους ήρωες του βιβλίου). Και καταλήγοντας στο 2126 και στο «Εθνικό θαλάσσιο πάρκο του Στενού», όταν πια – για να γράψουμε το φινάλε από το ίδιο το βιβλίο – «η ανθρωπότητα σταμάτησε να πολεμά τη Σκύλλα και τη Χάρυβδη και άρχισε να συνεργάζεται μαζί της».
Στο δε βυθό του σικελικού Στενού, «εκεί που οι δίνες είναι πιο ισχυρές, υπάρχουν βιομιμητικές τουρμπίνες (σ.σ.: της ομηρικής Χάρυβδης;) που μοιάζουν με θαλάσσιες ανεμώνες. Αυτές οι μηχανές μετατρέπουν την ορμή των ρευμάτων σε καθαρή ενέργεια που ηλεκτροδοτεί ολόκληρη την περιοχή»…



Η ζωή στο σχολείο γίνεται καλύτερη με σωστή διατροφή: 20 σεφ, 11 μαμάδες κι εγώ

...και μια παλιά δημοσίευση...

Το νέο βιβλίο για τη διατροφή των παιδιών και μια πεντανόστιμη συνταγή για το Σαββατοκύριακο!

Το καινούργιο μου βιβλίο "20 σεφ, 11 μαμάδες κι εγώ -111 συνταγές και ιδέες διατροφής για παιδιά", κυκλοφόρησε τη Δευτέρα και από σήμερα πρέπει να έχει φτάσει σε όλα τα βιβλιοπωλεία. Ήδη η ανταπόκριση φαίνεται πως είναι μεγάλη.
Η έκδοση του ελπίζω να γίνει η αφορμή για να ανοίξει μια συζήτηση για τα θέματα διατροφής, αλλά να μας κάνει να αλλάξουμε και τον τρόπο που βλέπουμε το καθημερινό μας τραπέζι...

Γι' αυτό το βιβλίο συνεργάστηκαν αφιλοκερδώς πολλοί άνθρωποι. Και πρώτα απ' όλους οι 20 σεφ και οι 11 μαμάδες. Χωρίς τη βοήθειά τους, το βιβλίο απλώς δεν θα υπήρχε!
Να ευχαριστήσω με αυτή την ευκαιρία όλους τους σεφ, που αφιλοκερδώς, πιστεύοντας ότι αυτό το βιβλίο είναι ένα σημαντικό βοήθημα για τους γονείς, μοιράστηκαν μαζι μας τις γνώσεις και τις εμπνεύσεις τους. Να σημειώσω ότι σε όποιον σεφ προσέγγιζα για το βιβλίο, όταν έβλεπα τον παραμικρό δισταγμό, φρόντιζα να μην επανέλθω... Στις περισσότερες περιπτώσεις η πρόταση μου είχε ενθουσιώδη υποδοχή.

Να λοιπόν η λίστα με τους 20 σεφ του βιβλίου:

1.Αλεξιάδης Αναστάσιος
2.Αλεξιάδης Κωνσταντίνος
3.Αποστόλου Στέλιος
4.Γκελντής Γιάννης
5.Δενδρινού Τασία
6.Καλεβρόσογλου Πέτρος
7.Καλόσακας Ευθύμιος
8.Καρδάσης Αλέξανδρος
9.Καφέτσιος Αντώνης
10.Κριτάκη Βάσω
11.Μανωλάκος Νεκτάριος
12.Μπαξεβάνης Γιάννης
13.Μπούφης Τάσος
14.Ντε Μπέλις Τόνι
15.Ντουνέτας Μιχάλης
16.Παναγάκου Μαίρη
17.Παναγούλης Αχιλλέας
18.Πολυχρόνης Ανδρέας
19.Σακελλαρίου Νικόλας
20.Σέρτης Άγγελος


Οι μαμάδες, είναι:
1. Δέσποινα Αργυροπούλου
2. Βασιλική Γαλάνη
3. Μαρία Μπόμπρικ- Πανάγου
4. Δέσποινα Μώρη
5. Φαίη Οικονομίδου
6. Παναγιώτα Πέτρου
7. Χριστίνα Παπουτσάνη
8. Έλλη Παπουτσόγλου
9. Γιούλα Παρλιάρου
10. Μαρίνα Στοφόρου
11. Μάρθα Χρυσάνθου


...και μια συνταγή από το βιβλίο...
Μπουκιές ψαριού (Fish Sticks) από τη Δέσποινα Μώρη


Υλικά
1 φιλέτο ψαριού 500γρ (πέρκα, σφυρίδα ή ροφός)
1 αβγό
1/2 ποτήρι λευκό κρασί
Λίγο αλεύρι για το πανάρισμα
1/2 ποτήρι σουσάμι
1/2 ποτήρι φρυγανιά τριμμένη
Αλάτι
Πιπέρι

Για τη σος
3 κουταλιές της σούπας μαγιονέζα
1 κουταλιά μουστάρδα
1 ποτήρι ελαιόλαδο για το τηγάνισμα
Λίγο άνηθο ψιλοκομμένο

Εκτέλεση
Κόβουμε το ψάρι σε μπαστουνάκι ή με κουπάτ σε σχήμα ζώου. Το αλατοπιπερώνουμε και το βουτάμε στο κρασί. Στη συνέχεια στο αλεύρι, μετά στο αβγό (που το έχουμε πρώτα χτυπήσει και αλατοπιπερώσει) και τέλος στη φρυγανιά που την έχουμε ανακατάψει με το σουσάμι. Το αφήνουμε περίπου μισή ώρα στο ψυγείο για να δέσουν τα υλικά.
Βάζουμε το ελαιόλαδο στο τηγάνι να ζεσταθεί. Τηγανίζουμε το ψάρι σε σιγανή φωτιά και κατόπιν το τοποθετούμε σε απορροφητικό χαρτί.
Ετοιμάζουμε τη σος αναμιγνύοντας όλα τα υλικά. Σερβίρουμε με ωμά ή βραστά λαχανικά.


Το Δελτίο Τύπου:
Στο νέο του βιβλίο, ο Κώστας Στοφόρος αποδεικνύει ότι το υγιεινό μπορεί να είναι και νόστιμο
Τα πλεονεκτήματα της ισορροπημένης διατροφής είναι σήμερα γνωστά, το ίδιο και η σημασία της για την ανάπτυξη των παιδιών. Πώς μπορεί, όμως, ένας γονιός να πείσει το παιδί του να φάει αδιαμαρτύρητα κουνουπίδι ή μπρόκολο; Πώς θα το κάνει ν’ αγαπήσει τα φρούτα, τις σαλάτες ή να φάει το ψάρι και τα όσπρια, αποφεύγοντας τις ομηρικές μάχες στο τραπέζι;
Στο βιβλίο, ο Κώστας Στοφόρος, 20 διάσημοι σεφ και 11 μαμάδες ενώνουν τις δυνάμεις τους, προτείνοντας συνταγές προσαρμοσμένες στις διατροφικές ανάγκες της παιδικής ηλικίας, αλλά και τόσο νόστιμες που θα κάμψουν τις αντιστάσεις και του πιο «δύσκολου» παιδιού.
Συγχρόνως, κορυφαίοι ειδικοί αναλύουν την αξία διαφόρων τροφών για την ανάπτυξη και την υγεία του παιδιού, παρουσιάζοντας τα πιο πρόσφατα επιστημονικά πορίσματα.
Με απαντήσεις σε συνηθισμένες ερωτήσεις για την παιδική διατροφή και την ασφάλεια των τροφίμων, απλές τεχνικές για γονείς και εκπαιδευτικούς, αλλά και ένα εβδομαδιαίο πρόγραμμα διατροφής που θα διευκολύνει τις μαμάδες.

Ευχαριστώ και όσους ήδη παρουσίασαν το βιβλίο από τις ιστοσελίδες τους:
http://matiagr.blogspot.com/2010/06/20-11.html
http://www.kastellia.gr/loc_ks/news_content.asp?ID=171
http://mykosmos.gr/loc_mk/news_content.asp?ID=327
http://www.fokidanet.com/?action=cmsshow&cid=6&id=6164&mid=6
http://iteanet.blogspot.com/2010/06/20-11.html
http://oinoxori.gr/?p=2868
http://amfissapress.gr/books/1853-20--11----111------
http://lamianews.blogspot.com/2010/06/20-11-111.html?utm_source=feedburner&utm_medium=feed&utm_campaign=Feed%3A+Lamianews+%28LamiaNews%29
http://nasosbratsos.blogspot.com/2010/06/20-11.html

Και βεβαίως ευχαριστώ τις εκδόσεις Κριτική:
http://www.kritiki.gr/content/bookDetails.asp?BookID=2542