Η εβδομάδα ξεκινά με ένα ταξίδι.
Το οδοιπορικό στην Πελοπόννησο που μας παρουσιάζει η Ελένη Φιλίππου στο πλαίσιο του εργαστηρίου "Ο κόσμος της Άλκης Ζέη" στο Αετοπούλειο του Δήμου Χαλανδρίου.
Επισκεφτήκαμε το μουσείο
Καλαβρυτινού Ολοκαυτώματος. Ήταν το παλιό σχολείο.
Οι σανίδες στο πάτωμα ήταν ακόμα καμένες.
Μέσα είχε διάφορες οθόνες,
έδειχναν γιαγιάδες και παππούδες που διηγούνταν το χρονικό της καταστροφής.
Ήταν παιδιά εκείνης της εποχής που επέζησαν.
ΕΓΕΝΝΗΘΗΝ ΕΝ ΣΚΙΑΘΩ
ΕΙΚΑΣΤΙΚΟ ΑΦΙΕΡΩΜΑ ΣΤΟΝ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟ ΠΑΠΑΔΙΑΜΑΝΤΗ
ΣΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΤΗΣ ΠΟΛΕΩΣ ΤΩΝ ΑΘΗΝΩΝ
ΣΥΝΔΙΟΡΓΑΝΩΣΗ:
ΜΟΥΣΕΙΟ ΤΗΣ ΠΟΛΕΩΣ ΤΩΝ ΑΘΗΝΩΝ & ΔΗΜΟΣ
ΣΚΙΑΘΟΥ
Επιμέλεια: Ίρις Κρητικού
Εγκαίνια: Δευτέρα 22 Ιανουαρίου 2023 στις
18.00
Διάρκεια: 23 Ιανουαρίου – 25 Μαρτίου 2024
Εγκαινιάζεται την Δευτέρα 22 Ιανουαρίου 2024,
στις 18:00 στο Μουσείο της Πόλεως των Αθηνών από την Α.Ε. την Πρόεδρο της
Δημοκρατίας Κατερίνα Σακελλαρόπουλου η ομαδική εικαστική έκθεση - αφιέρωμα
«Εγεννήθην εν Σκιάθω». Πρόκειται για ένα σπονδυλωτό ψυχογραφικό και
τοπιογραφικό εικαστικό αφήγημα για τον κορυφαίο των ελληνικών γραμμάτων,
Αλέξανδρο Παπαδιαμάντη σε συνδιοργάνωση του Δήμου Σκιάθου και του Μουσείου της
Πόλεως των Αθηνών, σε επιμέλεια της αρχαιολόγου και ιστορικού τέχνης Ίριδας
Κρητικού και με τη συμμετοχή εβδομήντα έξι διακεκριμένων εικαστικών από τη
Σκιάθο και την υπόλοιπη Ελλάδα.
Η έκθεση μεταφέρεται στην Αθήνα μετά τη
Σκιάθο, όπου φιλοξενήθηκε κατά το διάστημα 15 Ιουλίου έως 12 Νοεμβρίου 2023.
Κατά την αρχική παρουσίασή της, η έκθεση «ξεδιπλώθηκε» στα τέσσερα σημαντικά
μουσεία πολιτισμού και ιστορίας του νησιού: στο Σπίτι-Μουσείο του Αλέξανδρου
Παπαδιαμάντη (ένα διώροφο τυπικό δείγμα σκιαθίτικου σπιτιού του 1860 με λιτό
διάκοσμο, χτισμένο από τον παπα-Διαμαντή Εμμανουήλ Μοσχοβάκη που έζησε σε αυτό
με τη γυναίκα του Γκιουλώ Μωραΐτη και τα πέντε τους παιδιά), στο Σπίτι-Μουσείο
του Ζήση Οικονόμου, στο Μουσείο Ναυτικής & Πολιτιστικής Παράδοσης Σκιάθου
και στην Ιερά Μονή Ευαγγελισμού αλλά και σε σημαντικά τοπόσημα του νησιού.
Ο Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης (4 Μαρτίου 1851 - 3
Ιανουαρίου 1911), ένας από τους σημαντικότερους Έλληνες λογοτέχνες, γνωστός και
ως «ο άγιος των ελληνικών γραμμάτων», «η κορυφή των κορυφών» κατά τον Κ. Π.
Καβάφη είναι ο ιδανικός υμνητής «του ρόδινου νησιού του», αφού μέσα στα
περισσότερα διηγήματά του, τα οποία κατέχουν περίοπτη θέση στην ελληνική
λογοτεχνία, γίνεται συχνή αναφορά στον τόπο του με αποτέλεσμα η Σκιάθος να
διαποτίζει το μεγαλύτερο μέρος του συγγραφικού του έργου, έτσι που στο πέρασμα
του χρόνου, άνθρωπος και νησί τρέπονται σε σώμα κοινό. Είναι η Σκιάθος του
Παπαδιαμάντη και είναι εξίσου ο Παπαδιαμάντης της Σκιάθου…
Ζώντας για χρόνια στην Αθήνα και νοσταλγώντας
τον γενέθλιο τόπο του, ο Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης αναζήτησε εκ νέου τη Σκιάθο,
αφήνοντας εκεί την τελευταία του πνοή τα ξημερώματα της 3ης Ιανουαρίου 1911.
«Όσον ζω και αναπνέω και σωφρονώ, δεν θα παύσω να υμνώ μετά λατρείας τον
Χριστόν μου, να περιγράφω μετ’ έρωτος την φύσιν και να ζωγραφώ μετά στοργής τα
γνήσια ελληνικά ήθη»: ο Παπαδιαμάντης περιδιαβαίνει εξακολουθητικά και
συνδέεται εξ αίματος με πλήθος τοποθεσιών της Σκιάθου. Από τον Ναό των Τριών
Ιεραρχών «όπου γαλουχήθηκε και ανδρώθηκε δίπλα στον ιερέα πατέρα του, μαζί με
τον τριτεξάδελφό του Μωραϊτίδη», το πευκοφυτεμένο Μπούρτζι, τον Μέγα Γυαλό και
το Μικρό Μουράγιο, το σπίτι της Κοκκώνας και τη Μουριά, από το Κάστρο -«τον
αμαυρόν τιτάνειον αυτόν βράχον»- και τον Χριστό του, από το Δάσος του Αραδιά
και τα προσφιλή του δάση «με τα φύλλα των πανάρχαιων δένδρων», τον Πρόδρομο
Ασέληνο ή τα Μνημούρια, τον Μικρό Γυαλό και τη σπηλιά της Φόνισσας, ως το
προσκύνημα της Παναγίας του Καρδάση και την Παναγία Ντουμάν, τον Άη Γιώργη, την
Παναγιά τη Λημνιά (όπου ευλαβικά φυλάσσεται η κάρα του) την Παναγία την Πρέκλα,
την Παναγία την Κεχριά και την Παναγία την Κουνίστρα, την επιβλητική Μονή
Ευαγγελισμού και τα απόμακρα ασκηταριά, τους σκοτεινούς ελαιώνες και τους
ολάνθιστους αγρούς, το Γριπονήσι, τον Μαραγκό και τα άλλα μικρούλια ερημονήσια
που κολυμπούν μονάχα στα ανοιχτά της Σκιάθου –παντού ο ίδιος περιπατεί
εξακολουθητικά, για να αφουγκραστεί και να διασώσει με τρόπο στιλπνό κάθε
σπιθαμή γης του τόπου του. Κι ύστερα, σμιλεύει αριστοτεχνικά κάθε τοπικό αφανή
και προφανή ήρωα που αρχικά παρατηρεί και στη συνέχεια αναπλάθουν η φαντασία
και η μοναδική πένα του. Κάθε αγριάνθρωπο ή μέθυσο, κάθε ξενομερίτη βάσανο,
κάθε απόκληρο, κάθε ερημίτη. Κάθε άγουρη παιδίσκη που σκιρτά στον πρώτο έρωτα,
κάθε βοσκό αμάθητο στη γοητεία της σελήνης, κάθε μαυροντυμένη και ξενοδουλεύτρα
χήρα, κάθε μικρό ορφανό. Πάντα διασώζοντας με ευσπλαχνία την ατομική τους
αξιοπρέπεια, πάντα ενσκύπτοντας με απαράμιλλη στοργή επάνω από τον τρεμώδη
ίσκιο τους.
Διηγήματα αξεπέραστα ως σήμερα όπως η
«Υπηρέτρα» (1888), η «Σταχομαζώχτρα» (1889), η «Μαυρομαντηλού» (1891), το
σπουδαίο «Στο Χριστό στο κάστρο» (1892), το «Ολόγυρα, στη λίμνη» (1892), το
«Σπιτάκι στο λιβάδι» (1896), τα «Ρόδινα Ακρογιάλια» (1908) και το «Το μοιρολόγι
της φώκιας»(1908), τα πολυδιαβασμένα και αγαπημένα «Άνθος του Γυαλού», «Όνειρο
στο κύμα», «Η Νοσταλγός», «Η Φαρμακολύτρια», «Παιδική Πασχαλιά», «Οι
Χαλασοχώρηδες», «Έρως-Ήρως» και «Θέρος Έρος» αλλά και η καθηλωτική «Φόνισσα»
που κυριάρχησε και στα έργα της παρούσας έκθεσης, λόγω του στιλπνού αυτοτελούς
κόσμου τους, λόγω της διαχρονικής γητειάς και της αναβλύζουσας και ζώσας
πολυόμματης ποιητικής τους, εξέρχονται εντέλει του συναρπαστικού σκηνικού τους
διακόσμου, κεντούν και τέρπουν με όνειρο και λογισμό και ξεπερνούν το ίδιο το
ηθογραφικό τους πλαίσιο, τρεπόμενα σε μικρές ανθρώπινες συλλαβισμένες
προσευχές.
«…ένα περιβόλι είναι ο κόσμος πού μας
παρουσιάζει στις ιστορίες του... Παντού τα συγκεκριμένα και τα χειροπιαστά,
ζωγραφιές των πραγμάτων, όχι άρθρα…
Πρόσωπα, όχι δόγματα. Εικόνες, όχι φράσεις.
Κουβέντες, όχι κηρύγματα, διηγήματα, όχι αγορεύσεις», σημείωνε για το έργο του
αγίου των γραμμάτων ο Κωστής Παλαμάς. Το εικαστικό αφιέρωμα στον Αλέξανδρο
Παπαδιαμάντη συντίθεται από εβδομήντα έξι «σημειώσεις» εικαστικών που με αφορμή
την έκθεση ξανα-διάβασαν Παπαδιαμάντη, επιλέγοντας διαφορετικούς άξονες
αναφοράς και επάλληλες αφετηρίες εικονοποιίας με κυριάρχο πρόσημο τη Σκιάθο.
Προχωρώντας πέρα από την καθαρή απόπειρα προσωπογράφησης, κάποιοι από τους
συμμετέχοντες, ανακαλώντας το πολυσχιδές εκτόπισμα της παρουσίας του
Παπαδιαμάντη, τον φαντάζονται ως άχρονο περιπλανώμενο αφηγητή παλίμψιστων
εξιστορήσεων όπου η αλήθεια συναντά το διηγηματικό όραμα, ως ποιητή, ως
μοναχικό περιπατητή ενός μικρού-μέγα τόπου. Τον αναζητούν και τον ανασυνθέτουν
αποσπασματικά μέσω μιας συμπυκνωμένης και τεμαχισμένης εξαιρετικά εύγλωττης
εικονοποιητικής αφήγησης που συνδιαλέγεται με το πνεύμα αλλά και με το σώμα του
συγγραφέα.
Σε μια απόπειρα συμβολιστικής προσωποποίησης
του φυσικού και του εννοιολογικού «τόπου» του συγγραφέα, οικοδομείται εξαρχής ο
σκιαθίτικος κατανυκτικός και φυσιοκρατικός βίος του. Ακολουθώντας τα βήματά του
«στο σκιόφως», οι συμμετέχοντες εικαστικοί «επισκέπτονται» τη Σκιάθο, άλλοτε
επιλέγοντας να απεικονίσουν το εκχύλισμα του υπαίθριου τοπίου, της κατοικίας
του συγγραφέα και του περιβάλλοντος θαλασσινού στοιχείου που ανασυντίθεται ως
φυσικός χώρος δράσης στα γραπτά του Παπαδιαμάντη και άλλοτε ακολουθώντας τα
ίχνη του μέσα από τα συναρπαστικά διηγήματά του, ενώ η «Φόνισσα», «τραγωδία
μεγαλοπρεπεστάτη» κατά τον Ξενόπουλο, υπερέχει στις προτιμήσεις τους, ίσως για
λόγους αντίστοιχους με εκείνους που εξακολουθούν να καθηλώνουν μεγάλο μέρος των
λοιπών αναγνωστών της. Η σκοτεινή αφήγηση του δράματος της αναπόδραστης
γυναικείας ύπαρξης, τρέπεται σε ενωτικό πλοχμό για μια σειρά συναρπαστικών
ζωγραφικών και γλυπτών έργων.
«Πορτραίτα του συγγραφέα αλλά και έργα που
αναβλύζουν από τις γλαφυρές και βιωμένες περιγραφές των μικρών τοπιογραφικών
σχισμών του ρόδινου νησιού του, παρουσιάζονται εδώ με τρόπο όσο το δυνατόν πιο
λιτό, ανάμεσα στην προσωπική σκευή και τα ίχνη της ζωής του στη Σκιάθο αλλά και
την Αθήνα. Στα δροσερά βουνάκια, στους ελαιώνες, στα καλύβια, στα ξωκλήσια,
στους γιαλούς, στις θαλασσοσπηλιές, στις νερομάνες του μαγικού ετούτου τόπου,
ανασταίνονται από την αρχή τα ξωτικά και οι άνθρωποι της Σκιάθου του, ενώ κάποια
ακόμη έργα με αφορμή τη φιλοξενία της έκθεσης στο Μουσείο της Πόλεως των Αθηνών
παρουσιάζονται τώρα για πρώτη φορά με επίκεντρο τις αθηναϊκές διαδρομές του.
Ναυτόπουλα, ψαράδες και αγρότες, ιερωμένοι, γυρολόγοι και νοικοκυραίοι,
μάγισσες και χήρες, νέες και ξυπόλητα ορφανά, φώκιες και γλαροπούλια, γίνονται
εικόνες ζώσες και λαλούντα σύμβολα του γενεθλίου νησιού του μα και της
φεύγουσας ζωής ενός τετελεσμένου αιώνα. Το άυλο απόσταγμα των χειροποίητων
ιστοριών του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη που κατοικούνται από αληθινούς ανθρώπους,
προτρέπει στην επανοικειοποίηση με ετούτο που εξακολουθούμε να είμαστε τώρα, με
τον πάσχοντα και ωστόσο ελπίζοντα εαυτό μας», σημειώνει η επιμελήτρια στον
κατάλογο της έκθεσης.
Στην έκθεση συμμετέχουν:
Χρήστος Αλατσάκης, Μαρίνα Βλαχάκη, Μαίρη
Γαλάνη – Κρητικού, Βασίλης Γαρυφαλλάκης, Ανδρέας Γεωργιάδης, Νεκταρία
Γιακμογλίδου, Στρατηγούλα Γιαννικοπούλου, Φάνης Γουλής, Κρίστι Γρηγορίου,
Παναγιώτης Δαραμάρας, Γιάννης Δημητράκης, Μαρία Διακοδημητρίου, Γωγώ Ιερομονάχου,
Αποστόλης Ιτσκούδης, Ελπινίκη Καμόσου, Κατερίνα Κασσαβέτη, Χριστόφορος
Κατσαδιώτης, Νίκος Κιτμερίδης, Νίκος Κόνιαρης, Θέμης Κοντογούρης, Μαρία
Κοσμίδου, Φίλιππος Κούτρικας, Νίκος Λεοντόπουλος, Βασίλης Λιαούρης, Janet
Λιοδάκη, Τάσος Μαντζαβίνος, Λυδία Μαργαρώνη, Σίσσυ Μαρίνου, Μηνάς Μαυρικάκης,
Δημήτρης Μοράρος, Μάνος Μπατζόλης, Ορφέας Μπάτσιος, Ρούλη Μπούα, Γιάννης
Μπρούζος, Μαίρη Νταγιαντά, Θεόδωρος Παπαγιάννης, Γεύσω Παπαδάκη, Χρίστος
Παπαδάκης, Αρίσταρχος Παπαδανιήλ, Γιώργος Παπαδομανωλάκης, Χριστίνα
Παπαθέου-Δουληγέρη, Δημήτρης Παπανικολάου, Μαρία Παπανικολάου, Κώστας
Παπατριανταφυλλόπουλος, Μαριέττα Πεπελάση, Βαγγέλης Πολύζος, Μπάμπης Πυλαρινός,
Ράνια Ράγκου, Μιχάλης Σακαλής, Αφροδίτη Σεζένια, Ιφιγένεια Σδούκου, π. Σταμάτης
Σκλήρης, Βασίλης Σούλης, Χρήστος Στανίσης, Μαρίνα Στελλάτου, Ιωάννα Τερλίδου,
Νίκος Τριανταφύλλου, Κατερίνα Τσεμπελή, Αμαλία Φερεντίνου, Αγάπη
Φεσατίδου-Ψαρράκη, Αθηνά Χατζή, Άρτεμις Χατζηγιαννάκη, Λύκειον των Ελληνίδων
Βόλου και με συλλογικό αφιέρωμα οι Σκιαθίτες εικαστικοί: Yvonne Ayoub, Κωστής
Ζούχας, Μαρία Καλατζή, Αλεξάνδρα Καρυοφύλλη, Παναγιώτης Καρυοφύλλης, Παρασκευή
Κουτούμπα, Κωνσταντίνος Κουτούμπας, Γιώργος Μπεζεριάνος, Μαρία Σαρρή, Αναστασία
Ζωή Σουλιώτη, π. Νικόλαος Σταματάς, Νατάσα Χριστέλη, Σύλλογος Γυναικών Σκιάθου
Με αφορμή την αρχική παρουσίαση της έκθεσης
στη Σκιάθο, εκδόθηκε και κυκλοφορεί ομότιτλο λεύκωμα σε σχεδιασμό του Νίκου
Λεοντόπουλου και κείμενα των: Θοδωρή Τζούμα, Δημάρχου Σκιάθου, Άγγελου Γ.
Μαντά, Δρ. Φιλολογίας και Ίριδος Κρητικού, Ιστορικού Τέχνης και επιμελήτριας
της έκθεσης.
Στο πλαίσιο της έκθεσης στο Μουσείο της Πόλεως
των Αθηνών με διάρκεια έως και τις 25 Μαρτίου 2024, προγραμματίζονται
παράλληλες δράσεις, ξεναγήσεις στην έκθεση, θεματικοί περίπατοι με επίκεντρο τα
αθηναϊκά στέκια και τις διαδρομές του συγγραφέα στην Αθήνα καθώς και
εκπαιδευτικά προγράμματα που θα ανακοινωθούν.
Πληροφορίες για το κοινό
«Εγεννήθην εν Σκιάθο»
Μουσείο της Πόλεως των Αθηνών, Ι.
Παπαρρηγοπούλου 5-7, 105 61 Αθήνα
Τηλ: 2103231387
http://www.athenscitymuseum.gr
Διάρκεια έκθεσης: 23.1.-25.3.24
Ώρες λειτουργίας: Δευτέρα, Τετάρτη, Πέμπτη,
Παρασκευή: 9.00-16.00. Σάββατο & Κυριακή: 9.00-15.00. Τρίτη κλειστά.
Η πρόσκληση από την Ομάδα Προφορικής Ιστορίας Χίου:
"Σε δύο εβδομάδες σας περιμένουμε για να ακούσουμε ιστορίες ανθρώπων που ήρθαν στη Χίο, στο Βαρβάσι, στο Καστέλο, στα Καρδάμυλα κι αλλού, από απέναντι, και τραγούδια γεμάτα ιστορίες και μνήμες.
Ο Ζαμπαντής ταξιδεύει στο Κουρδιστάν, τη φανταστική χώρα που έπλασε η Ευγενία Φακίνου και ζει απίστευτες περιπέτειες.
Για πρώτη φορά εμφανίζεται και ο αδερφός του ο Ζουμπαντός
Όλα αυτά στην ιστορία που δημιουργήσαμε με το εργαστήρι της Παραμυθοκουζίνας στο 1ο Δημοτικό Παπάγου
Συγγραφείς -εικονογράφοι:
Άγγελος Διαμαντόπουλος
Βασίλης Διαμαντόπουλος
Δέσποινα Κάντζαρη
Θάνος Λαλιώτης
Μυρτώ Μαθιουδάκη
Αντώνης Ρόμπος
Φίλιππος Σκαρόπουλος
Οδυσσέας Τσιούνης
Οι πιο σημαντικές στιγμές του Ζαμπαντή
Στο σημείο όπου
είχε βρεθεί, μετά από τόσα ταξίδια σ’ όλο τον κόσμο, μετά από τόσες
περιπέτειες, λίγες χώρες του έμεναν ακόμα πριν σπάσει συντριπτικά ρεκόρ
ταξιδιών, καθώς θα είχε επισκεφθεί όλες σχεδόν τις χώρες της Γης! Βασικός του
στόχος πλέον, ήταν να βρει κάπου στο εξωτερικό να εγκατασταθεί. Συμφώνησε
τελικά, με τον αδερφό του τον Ζουμπαντό και τη φίλη του τη Μηλίτσα, την οποία
γνώριζε εδώ και 4 χρόνια, να επισκεφθούν το Κουρδιστάν. Διότι εκείνη είχε
μεγαλώσει εκεί, προτού μετακομίσει στα Καλάβρυτα. Του είχε περιγράψει το
Κουρδιστάν ως μια πλούσια, ανεπτυγμένη χώρα όπου επικρατούσε δικαιοσύνη. Δεν
ήξερε όμως πως από τότε που έφυγε τα πράγματα άλλαξαν ανατρεπτικά…
Στο κέντρο της
χώρας, στην πρωτεύουσα, βρισκόταν ένα πελώριο κτήριο, τρομερής αρχιτεκτονικής.
-
Αυτό είναι το υπουργείο διαμονής, εξήγησε η Μηλίτσα. Σου
προτείνω να…
-
Γιατί περιμένει τόσος κόσμος απ’ έξω; διέκοψε ο Ζαμπαντής
-
Αυτό θα σου εξηγούσα μόλις τώρα! αποκρίθηκε γελώντας
εκείνη. Πρέπει κάθε ένας να επισκεφθεί τον υπουργό διαμονής πριν αποφασίσει εάν
θα μείνει ή θα φύγει.
-
Άρα εκείνος μπορεί να το αποτρέψει; ρώτησε ο Ζουμπαντός
-
Όχι φυσικά! Θυμάμαι παλιότερα βοηθούσε στην απογραφή.
Ο υπουργός ενθάρρυνε πολύ τα δύο αδέρφια
και τους έδωσε περιθώριο δύο μέρες κατά τις οποίες θα έμεναν σε ξενοδοχείο για
να αποφασίσουν τελικά εάν θα μετακόμιζαν εκεί. Οι πρώτες δύο μέρες ήταν
πραγματικά μαγευτικές. Βόλτες σε καφετέριες με θέα τη λίμνη, δουλειά με υψηλό
μισθό και μόνο 5 ώρες τη μέρα, φωτογραφίες δίπλα σε αγάλματα, και ο Ζαμπαντής
ήρθε πιο κοντά με τη Μηλίτσα…
Την τρίτη μέρα όμως, το Κουρδιστάν
από επίγειος παράδεισος, έγινε μια
φριχτή πραγματικότητα και για τα δύο αδέρφια.
-
Γιατί δεν μας προειδοποίησες; Δεν θα πατούσαμε πόδι, εάν
ξέραμε τι δυσκολίες θα αντιμετωπίζαμε εδώ. ρώτησε ο Ζαμπαντής, φανερώνοντας τον
εκνευρισμό του, όχι προς τη Μηλίτσα, αλλά προς την νομοθεσία στο Κουρδιστάν.
-
Ασφαλώς διότι δεν είχα την παραμικρή ιδέα. Απάντησε η
Μηλίτσα, σπεύδοντας να ηρεμήσει την κατάσταση. Τα παιδικά μου χρόνια εδώ ήταν
απ’ τις καλύτερές μου αναμνήσεις! Με τη νέα κυβέρνηση και νομοθεσία, έμαθα πως
πρέπει κάποιος να έχει φοιτήσει, σπουδάσει ή δουλέψει για τουλάχιστον 5 χρόνια
εάν σκοπεύει να εγκαταλείψει τη χώρα. Ή να γνωρίσει κάποιον που να έχει ήδη
μείνει και να… τον παντρευτεί
-
Τουλάχιστον την δουλειά μου βλέπω να παραμείνει ίδια.
Έκανε λάθος όμως. Ο μισθός μειώθηκε κατά
75%, οι υπερωρίες γιγαντώθηκαν, και όταν ο Ζουμπαντός τόλμησε να αντιδράσει, να
διαμαρτυρηθεί, φυλακίστηκε προσωρινά. Συνεπώς, ο αδερφός του, ο Ζαμπαντής,
έπρεπε να συνεχίσει να εργάζεται και να μην διαμαρτύρεται, αλλιώς θα κατέληγε
στα δικαστήρια και σε φυλάκιση τριών και παραπάνω ετών.
Τότε έκανε την αναπάντεχη και καθοριστική
εμφάνισή της η Μηλίτσα! Αφού έμαθε για τον Ζουμπαντό, μίλησε στον φύλακά του το
ίδιο βράδυ, παρακαλώντας να τον ελευθερώσει.
-
Καλησπέρα σας. Θα ήθελα να μιλήσω στον Ζουμπαντό, ζήτησε
-
Δεν είναι διαθέσιμος προς το παρόν. Κοιμάται, απάντησε
κοφτά ο φύλακας
-
Σας παρακαλώ να τον αφήσετε ελεύθερο! φώναξε η Μηλίτσα
-
Ησυχία κυρία Μηλίτσα! Για ποιον ακριβώς λόγο; ρώτησε
άτονα, αλλά βλοσυρά
-
Γιατί η ποινή δεν του αξίζει! Δεν έπραξε κανένα αδίκημα! διαμαρτυρήθηκε
έξαλλη η Μηλίτσα. Υπάρχει κανένας τρόπος να τον ελευθερώσετε; Μια δίκαιη
ανταλλαγή θα σας χαλούσε τόσο;
-
Σας παρακαλώ, ηρεμήστε! Αποκρίθηκε ο φύλακας σε μια
μάταιη προσπάθεια να την καθησυχάσει. Φοβάμαι πως ο χρόνος επίσκεψής σας έληξε.
Πρέπει να εξέλθετε από τον χώρο.
Όλα όμως σώπασαν όταν η Μηλίτσα με ένα
πονηρό χαμόγελο έβγαλε από την τσέπη του παλτού της μία σακούλα γεμάτη χρυσές
λίρες και τις παρέδωσε.
-
Αυτές είναι για να ελευθερώσετε τον φίλο μου Ζουμπαντό!
Ο φύλακας δεν
μπορούσε να πιστέψει στα μάτια του. Οι λίρες από ατόφιο χρυσάφι λαμπύριζαν και
αντανακλούσαν φως σε όλον τον χώρο. Έκπληκτος, ξεκλείδωσε το κελί του
Ζουμπαντού, ξυπνώντας τον και τον άφησε ελεύθερο. «Γιατί δεν μου το αναφέρατε
από την αρχή;» αναφώνησε κρατώντας το σακούλι. Το τελευταίο που ζήτησε η
Μηλίτσα προτού φύγει, ήταν να παραμείνει ανώνυμη σε ό,τι είχε να κάνει με την
πληρωμή.
Το επόμενο πρωί
ο Ζαμπαντής παραξενεύτηκε όταν ο Ζουμπαντός ήρθε να δουλέψει μαζί του, οπότε τον ρώτησε χωρίς δισταγμό. Εκείνος πήρε μια βαθιά ανάσα και άρχισε να
διηγείται το γεγονός και ό,τι γνώριζε. Έβγαλαν τελικά συμπέρασμα πως όποιος και
να ήταν που πρόσφερε ένα τόσο μεγάλο ποσό θα του ήταν πάντα ευγνώμων. Δεν
άργησαν όμως να συνειδητοποιήσουν ποιος ήταν ο ανώνυμος ευεργέτης…
-
Για περίγραψέ μου λίγο, πώς την είδες αυτήν
την κυρία;
-
Τι να σου πω, μην ξεχνάς ότι μισοκοιμόμουν… Το
μόνο που παρατήρησα ήταν τα μαλλιά της. Είχε μαύρα μαλλιά, μακριά, λαμπερά….
ανέφερε ο Ζουμπαντός
-
Νομίζω κατάλαβα! ξεφώνησε ο Ζαμπαντής γεμάτος
έκπληξη. Ακολούθησέ με και θα σου εξηγήσω!
Άρχισαν να τρέχουν στους
διαδρόμους, στη σκάλα, περνώντας από διάφορες αίθουσες, μόνο για να βρουν την
έξοδο κινδύνου, και να βγουν στο δρόμο.
-
Θα μου εξηγήσεις τώρα; ρώτησε ο Ζουμπαντός
-
Σκέψου: Μαύρα μακριά
μαλλιά, να μας γνωρίζει, στο Κουρδιστάν… Ποια άλλη θα είναι εκτός απ’ τη-
-
Μηλίτσα! αναφώνησαν
και οι δύο, τρέχοντας προς το σπίτι της.
Χωρίς δεύτερη σκέψη, χτύπησαν και οι
δύο δυνατά την εξωτερική πόρτα. Η Μηλίτσα βιάστηκε να την ανοίξει. Όταν τους
αντίκρισε, παραξενεύτηκε.
-
Καλησπέρα! Σας
άφησαν νωρίτερα αυτή τη φορά;
-
Όχι, αλλά είναι
επείγον! δήλωσε ο Ζαμπαντής.
-
Πέρασε μέσα τότε, κι
εσύ Ζουμπαντέ. είπε, οδηγώντας τους στο χολ. Λοιπόν, μπορείτε να μου εξηγήσετε
τι ακριβώς θέλετε.
-
Ξέρουμε ότι ήσουν
εσύ που πλήρωσες για να ελευθερωθεί ο Ζουμπαντός και σε ευχαριστούμε πάρα πολύ!
-
Ωχ, δεν επιθυμούσα
να μαθευτεί, γιατί μετά θα προσπαθούσατε να το ξεπληρώσετε και…
-
Γιατί; Μηλίτσα, ίσα
ίσα χαρά μας είναι. Τέλος πάντων, να συναντηθούμε στις 7 στην πλατεία των
αξιοθέατων;
-
Φυσικά, θα τα πούμε εκεί.
Το ίδιο απόγευμα, στις 7 παρά τέταρτο ο Ζαμπαντής βρισκόταν ήδη εκεί. Με
ένα μαύρο πουκάμισο και γρι παπιγιόν, και ένα δαχτυλίδι σε μια κόκκινη θήκη
στην τσέπη! Διάφορα κτήρια εκεί έλαμπαν από παντού, ενώ ένα σιντριβάνι δέσποζε
στο κέντρο της πλατείας. Όλοι οι τουρίστες που στέκονταν γύρω του, χαρούμενοι,
τραβώντας φωτογραφίες τα νερά που ξεπετάγονταν σχηματίζοντας σύμβολα ή ακόμα
και λέξεις, τον έκαναν να νιώσει σαν ένας απ’ αυτούς: με τον ίδιο ενθουσιασμό,
ξεχνώντας τη δουλειά και τις δυσκολίες. Και με το που το ρολόι σήμανε 7 και οι
καμπάνες ήχησαν σ’ όλη την πλατεία, εμφανίστηκε η Μηλίτσα σε ένα κόκκινο
μεταξωτό φόρεμα. Ο Ζαμπαντής την υποδέχτηκε θερμά και άρχισαν να συζητάνε.
-
Είναι
τόσο όμορφα εδώ, μου θυμίζει την παιδική μου ηλικία, είπε νοσταλγικά η Μηλίτσα.
Αν το Κουρδιστάν μόνο ήταν το ίδιο…
-
Το ξέρεις όμως πως σύντομα θα φύγουμε, να
αναζητήσουμε ένα καλύτερο μέρος.
-
Μα, με ποιον τρόπο;
-
Δεν θυμάσαι τι μου είχες προτείνει; Εσύ και
ιδέες σου σώζουν ζωές… Οπότε Μηλίτσα, θα με παντρευτείς;
Τα μάτια και των δύο
δάκρυσαν. Ο κόσμος τώρα είχε γυρίσει να κοιτάζει τον Ζαμπαντή που έκανε πρόταση
γάμου στην αγαπημένη του, περιμένοντας την απάντησή της. Και ποια άλλη θα ήταν
εκτός από…
-
Ναι! απάντησε ενθουσιασμένα η Μηλίτσα και
αγκάλιασε τον Ζαμπαντή
Και από την επόμενη μέρα ήδη είχαν σχέδια για το πώς θα φύγουν, αλλά και πως θα καταφέρει να έρθει και ο Ζουμπαντός μαζί τους. Σε ένα πράγμα όμως συμφώνησαν ότι θα το θυμούνται για πάντα: Μέσα σε σχεδόν μία βδομάδα έζησαν τη μεγαλύτερη περιπέτεια, αλλά και την μεγαλύτερη ευτυχία!
Με αφορμή την κυκλοφορία του ημερολογίου 2024, με θέμα: Κύπρος – Ελευθερία!, οι εκδόσεις Α/συνέχεια σας προσκαλούν στην εκδήλωση/βιβλιοπαρουσίαση:
Με χαρά διάβασα πως η εταιρεία Ούζο Βαρβαγιάννη επανεκδίδει το βιβλίο με τίτλο ‘’Απόσταγμα Ζωής’’ του Ιστορικού Δρ Γιώργου Α. Γιαννακόπουλου. Είχα την τύχη να έρθει στα χέρια μου όταν πρωτοκυκλοφόρησε. Είναι αισθητικά άψογο και η έκδοση πράγματι "αποτελεί μια συναρπαστική αναδρομή στην ιστορία του ούζου, εστιάζοντας στην παράδοση της οικογένειας Βαρβαγιάννη"
Πρόσφατα βρέθηκα και στο Μουσείο του Ούζου στο Πλωμάρι για μια δράση με τα παιδιά της περιοχής.
Είχα την ευκαιρία να διαπιστώσω ότι εκτός από το εξαιρετικό προϊόν που παράγεται η οικογενειακή αυτή επιχείρηση επενδύει και στον Πολιτισμό.
Είδαμε και την απόσταξη του περίφημου "μπλε" ούζου.
Το λεύκωμα που κυκλοφορεί πάλι είναι εξίσου απολαυστικό με το ούζο!
Μια μικρή γεύση:
Αντιγράφω:
"Το Ούζο Βαρβαγιάννη που εδώ και ενάμιση περίπου αιώνα προσφέρει στην ελληνική και διεθνή αγορά το παραδοσιακό, αυθεντικό Ούζο, που προέρχεται από 100% απόσταξη, ενισχύει την δυναμική παρουσία του με την εκ νέου κυκλοφορία του εν λόγω βιβλίου. Το βιβλίο της εταιρείας Ούζο Βαρβαγιάννη, με τίτλο ‘’Απόσταγμα Ζωής’’ είναι μια… απολαυστική ιστορία για τους λάτρεις του ούζου, προσφέροντας μια συναρπαστική εξόρμηση στον κόσμο της ποτοποιίας και της ελληνικής παράδοσης. Το έργο, που είναι μεταφρασμένο και στα αγγλικά, αναλύει τη διαδικασία απόσταξης, αποκαλύπτοντας τα μυστικά που κρύβονται πίσω από την παραγωγή του παραδοσιακού Ούζου Βαρβαγιάννη ενώ ταυτόχρονα προσφέρει μια ενδιαφέρουσα εικόνα για το ίδιο το ούζο, εξερευνώντας την ιστορία της Λέσβου και τη σύγχρονη πραγματικότητα του Πλωμαρίου.
Στις σελίδες του βιβλίου αναδεικνύεται η ιστορία πίσω από την πορεία του Ούζου Βαρβαγιάννη, παρουσιάζοντας το ρόλο που διαδραμάτισε στην τοπική και ευρύτερη κοινότητα. Η ιδιαίτερη αυτή έκδοση, που αποτελεί μια «ωδή» στην ιστορικότητα του Ούζου στην Ελλάδα, αναμένεται να είναι άμεσα διαθέσιμη σε συνεργαζόμενες κάβες, αποτελώντας ένα ιδιαίτερο δώρο που φέρει τη σφραγίδα του Ούζου Βαρβαγιάννη."
Άλλοι την απαξιώνουν, άλλοι την τιμούν.
Η παιδική και εφηβική λογοτεχνία αποκτά τώρα δικό της σπίτι στον Βόλο, από ανθρώπους που την υπηρετούν και αναγνωρίζουν τη μεγάλη της αξία.
Η ανακοίνωση από το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας:
"Χειρόγραφα, προσωπικά αντικείμενα, παλιά βιβλία και περιοδικά, σπάνιες εκδόσεις, οπτικό και ηχητικό υλικό από τη ζωή και το έργο των δημιουργών φέρνει στο φως το Μουσείο Παιδικής κι Εφηβικής Λογοτεχνίας του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, που εγκαινιάζεται την Τετάρτη 17 Ιανουαρίου στον Βόλο.
Έτσι ο επισκέπτης θα έχει την ευκαιρία, μεταξύ άλλων, να δει τη γραφομηχανή της Ζωρζ Σαρή, την πρώτη έκδοση του βιβλίου της Άλκης Ζέη, χειρόγραφα του Αντώνη Σαμαράκη και άλλων συγγραφέων που με το έργο τους καθόρισαν την εξέλιξη της παιδικής λογοτεχνίας στη χώρα μας και την προέβαλαν στο εξωτερικό, όπως ο Μάνος Κοντολέων, η Λ. Πέτροβιτς-Ανδρουτσοπούλου, η Ε. Δικαίου, η Θ. Χορτιάτη, ο Γ. Κρόκου, η Ρ. Καρθαίου κ. α.
Το 2022 η Σύγκλητος του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας ίδρυσε το μοναδικό Μουσείο Παιδικής και Εφηβικής Λογοτεχνίας στη χώρα μας. Το ΜΠΈΛ έχει ως βασικό στόχο τη συγκέντρωση, διαφύλαξη, ανάδειξη και προβολή του έργου και του αρχειακού υλικού συγγραφέων και εικονογράφων.
Με τον τρόπο αυτό πιστοποιείται η ιστορική εξέλιξη της, η γνωριμία με το έργο των δημιουργών, ενώ παράλληλα ενισχύεται η μελέτη και έρευνα για το βιβλίο στη χώρα μας. Στο αρχειακό υλικό του ΜΠΕΛ συμπεριλαμβάνονται περιοδικά για παιδιά και νέους από τον προηγούμενο αιώνα, αφίσες, παλαιά βιβλία, προσωπικά αντικείμενα των δημιουργών, σπάνιο φωτογραφικό υλικό για το βιβλίο και τους φορείς προώθησής του, video, συνεντεύξεις κ.λπ. Ο επισκέπτης, μεταξύ άλλων, έχει τη δυνατότητα να δει πρωτότυπα έργα εικονογράφησης βιβλίων, καθώς και στάδια εξέλιξής της, έως την τελική εικονογράφηση.
Το Μουσείο προγραμματίζει εκπαιδευτικά προγράμματα και σεμινάρια/εργαστήρια για παιδιά και ενηλίκους για την προώθηση της φιλαναγνωσίας και απευθύνεται σε κοινό όλων των ηλικιών.
Την Τετάρτη 17 Ιανουαρίου 2024 στις 12:00 το μεσημέρι ο Πρύτανης του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, καθηγητής κ. Χαράλαμπος Μπιλλίνης, με την Διευθύντρια του μουσείου καθηγήτρια Τασούλα Τσιλιμένη και την Πρόεδρο του ΠΤΠΕ, καθηγήτρια Αικατερίνη Μιχαλοπούλου, θα εγκαινιάσουν τη λειτουργία του ΜΠΕΛ, στο χώρο όπου στεγάζεται (Γκλαβάνη 37 και 28ης Οκτωβρίου, 2ος όροφος).
Ζωντανή μετάδοση της τελετής εγκαινίων του Μουσείου Παιδικής και Εφηβικής Λογοτεχνίας στο https://youtube.com/live/6EtOFHzoqXc "
Είχα γράψει και τον περασμένο Μάρτιο στον Δρόμο της αριστεράς
