«1000 ΓΟΜΑΡΙΑ»: Ευχή τρυγητού για το σαμιώτικο Μοσχάτο

Έλαβα σήμερα απ'ο την εκλεκτή συνάδελφο Μαργαρίτα Ικαρίου ένα πολύ ενδιαφέρον κείμενο για τον τρύγο στη Σάμο και τον Ενιαίο Οινοποιητικό Συνεταιρισμό της Σάμου 

Καθώς γράφω αυτή την εποχή ένα κείμενο για τον Λυκούργο Λογοθέτη και βγαίνει σε δεύτερη έκδοση το βιβλίο μου Ο χαμένος μύθος του Αισώπου από τις εκδόσεις Μίνωας, όπου κάνω πολλές αναφορές στο περίφημο Σαμιώτικο κρασί σκέφτηκα να μοιραστώ μαζί σας το ωραίο κείμενο (οι εικόνες έχουν επίσης σταλεί από τον ΕΟΣ Σάμου)

«1000 ΓΟΜΑΡΙΑ»: Ευχή τρυγητού για το σαμιώτικο Μοσχάτο

«Χίλια γομάρια», ήταν η κυρίαρχη ευχή του τρυγητού, από τα πολύ παλιά χρόνια στη Σάμο. Τότε, που το γομάρι ήταν ένα φορτίο 133 κιλών περίπου από λαχταριστό μοσχάτο σταφύλι, κομμένο με το «κατσούνι» (μαχαιράκι με ξύλινη λαβή και κυρτή λεπίδα) από όλο το χωριό που ξεχυνόταν «πουρνό-πουρνό» με γέλια και χαρές στις ορεινές πεζούλες ξερολιθιάς. Άλλες ευχές ήταν «τα μ’ σά θ’ κά σ» ή… «χίλιες ευχές να σ’ ακ’λουθάνι».

Φωτεινά πρόσωπα και χαμογελαστά, με ψάθες στο κεφάλι οι άντρες και μαντηλοδεμένες οι γυναίκες. Όλοι έκοβαν σκυμμένοι και μόνο οι κουβαλητάδες, τρέχοντας ανάμεσα στα κλήματα, άδειαζαν τα κοφίνια. Ο πιο έμπειρος ήταν αυτός που πήγαινε μπροστά απ’ όλους, διάλεγε τα πιο ώριμα σταφύλια και τα έβαζε κάτω-κάτω στα σακιά «για να βγει ο βαθμός καλός». Όταν το «γομάρι» ήταν έτοιμο, ξεκινούσε το γαιδούρι για την πρώτη στράτα και φώναζε το αφεντικό στον αγωγιάτη «τα μάτια σ’ τέσσιρα, μη χάσουμι το γράδο»...

Από τότε μέχρι σήμερα, πολλά άλλαξαν: Η «Ένωση» που ιδρύθηκε το 1934, το 2016 έγινε «Ενιαίος Συνεταιρισμός». Το γαϊδουράκι αντικαταστάθηκε από αγροτικά οχήματα, μα ο κόπος, το «κατσούνι», η γιορτινή διάθεση των τρυγητάδων, η αυθεντική ποικιλία του σαμιώτικου μοσχάτου, ο δημιουργικός ξεσηκωμός όλου του χωριού για τον τρύγο, έμειναν ίδια!

Φέτος στη Σάμο, οι καιρικές συνθήκες ήταν ευνοϊκές και η ωρίμανση των μοσχάτων σταφυλιών εξελίσσεται ομαλά. Ο τρύγος εμφανίζεται αυξημένος κατά περίπου 15% σε σχέση με την περυσινή χρονιά, ενώ εκτιμάται ότι είναι και ποιοτικά υψηλή (καλή σοδειά)! Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις και λόγω του γεωφυσικού ανάγλυφου του νησιού της Σάμου, ο τρύγος του άσπρου μοσχάτου σταφυλιού που αποτελεί το 98% του σαμιακού αμπελώνα, θα διαρκέσει έως τέλη Σεπτεμβρίου.

Χρυσαφένια ρόγα,  πολυβραβευμένο Μοσχάτο Σάμου

Παιχνιδίσματα φωτός στη στιλπνή επιφάνεια της χρυσαφένιας ρόγας του «Μοσχάτου Σάμου». Το αιγαιοπελαγίτικο αγέρι που μεταφέρει την αψάδα της θάλασσας και την ευωδιά της ανθισμένης φύσης. Χώμα πατρογονικό και ιδρώτας ανθρώπινος. Πεζούλες ξερολιθιάς, ως πάνω στο βουνό.

Ο Σαμιακός αμπελώνας, με την εξαιρετική ποικιλία του Άσπρου Μοσχάτου Σάμου αποκαλύπτει διαχρονικά τη δυναμική του. Οι ορεινές και ημιορεινές αναβαθμίδες, η έκθεση στον ήλιο, η ποικιλία, το έδαφος, το υψόμετρο, τα ιδιαίτερα μικροκλίματα, ο ανθρώπινος παράγοντας, η συνεταιριστική δράση, η οινοποίηση, η παλαίωση, οριοθετούν ένα από τα πιο ενδιαφέροντα terroir παγκοσμίως.

Το κρασί -και ειδικότερα το σαμιώτικο κρασί- κατέχει μια ξεχωριστή θέση στη ζωή των ανθρώπων. Συνδέεται με την ευφορία ψυχής μα και πνεύματος, με τις πιο όμορφες ανάσες της καθημερινότητας αλλά και τις ξεχωριστές εκείνες στιγμές που προκύπτουν απρόβλεπτα και φέρνουν μαζί τους χαμόγελα. Στις φιλικές μαζώξεις, στα επαγγελματικά δείπνα, τις επετείους και τις γιορτές, στο καλωσόρισμα των αγαπημένων προσώπων, στον ενθουσιασμό και τη χαρά, στο καταστάλαγμα των σκέψεων, στο γεύμα και το δείπνο, στα χαλαρωτικά μεσοδιαστήματα. Στη μελαγχολία του φθινοπώρου, στη μοναξιά και την περίσκεψη του χειμώνα, τα όμορφα ανοιξιάτικα βράδια μα και τις καυτές μέρες του καλοκαιριού.

Αμπελοτόπια και πεζούλες

Τα  αμπελοτόπια της Σάμου, ειδικά τα ορεινά, είναι δύσβατα, άγονα και άνυδρα, αλλά ταυτόχρονα θησαυρός για την αμπελοκαλλιέργεια.  Οι αμπελουργοί, με την εφευρετικότητα και την εργατικότητά τους, κατάφεραν να τα μετατρέψουν σε αξιοποιήσιμα, δημιουργώντας στις πλαγιές των βουνών αναβαθμίδες, τις γνωστές «πεζούλες». Η αμπελοκαλλιέργεια στις πεζούλες αποτελεί μια ιδιαίτερα δύσκολη και επίπονη παραδοσιακή αμπελουργική πρακτική, που δίνει πολύ χαμηλές στρεμματικές αποδόσεις αλλά σταφύλι εξαιρετικής ποιότητας, συνεισφέροντας έτσι στη δημιουργία των μοναδικών, σύγχρονων κρασιών της Σάμου.

Σήμερα, το τρίπτυχο που προσδιορίζει την επιτυχημένη πορεία του «Σαμιώτικου Μοσχάτου» είναι το μικροκλίμα που δημιουργείται χάρη στο γεωφυσικό ανάγλυφο και τη βλάστηση του νησιού, το εξαιρετικό δυναμικό της ποικιλίας και η αγάπη, το «μεράκι» των ανθρώπων που εμπλέκονται με αυτό.

Οι αμπελουργοί της Σάμου καλλιεργούν χειρωνακτικά σε ορεινές πεζούλες ξερολιθιάς, με μικρή στρεμματική απόδοση που δεν ξεπερνά τα 1.000 κιλά σταφυλιού ανά στρέμμα.

Οι διαμορφωμένοι αμφιθεατρικά πατρογονικοί αμπελώνες -στο μεταίχμιο Δύσης και Ανατολής- και σε υψόμετρο έως και 900 μέτρων, καταδεικνύουν τη μακρά οινοπαραγωγική παράδοση του νησιού. Εξασφαλίζουν στο Μοσχάτο σταφύλι, αργή και σταθερή ωρίμανση, μέχρι να αποκτήσει πολύ υψηλούς βαθμούς σακχάρων και να εμπλουτιστεί με τα αρώματα της σαμιώτικης γης. Για όλους αυτούς τους λόγους, το σαμιώτικο κρασί διαθέτει μια από τις παλαιότερες κατοχυρώσεις ελεγχόμενης ονομασίας προέλευσης της Ευρώπης (ΠΟΠ).

Από τις Αμαζόνες, στην ιστορία

Η μακρά οινοποιητική παράδοση του νησιού πηγαίνει πίσω χιλιάδες χρόνια, με τη μυθολογική καταγραφή της διαμάχης των Αμαζόνων με το Διόνυσο, το θεό της ευφορίας, του αμπελιού και του κρασιού. Οι περήφανες Αμαζόνες έκαναν το λάθος να περιφρονήσουν τη λατρεία του. Για να αποφύγουν την οργή του, κατέφυγαν  στην πυκνόφυτη Σάμο. Ο Διόνυσος ζήτησε τη βοήθεια των Σαμίων για να τις κατατροπώσει κι αφού τα κατάφερε, χάρισε στους κατοίκους του νησιού το κλήμα που βγάζει το «Άσπρο Μοσχάτο», το ολόγευστο, χρυσαφένιο σταφύλι με τις μικρές ρώγες. Τους έμαθε πώς να το καλλιεργούν σε πεζούλες ξερολιθιάς και να φτιάχνουν το περίφημο γλυκόπιοτο σαμιώτικο κρασί.

Κατά άλλους θρύλους, ο μυθικός Αγκαίος και βασιλιάς της Σάμου, υπήρξε ο πρώτος αμπελοκαλλιεργητής.  Γύρω στο 500 π.Χ. η Σάμος κυριαρχούσε στο εμπόριο και ίδρυε αποικίες σε όλη τη Μεσογειακή λεκάνη. Οι σαμιακές διήρεις «Σάμαινες» αποδεδειγμένα μετέφεραν κρασί σε διάφορα λιμάνια του τότε υπαρκτού κόσμου με οξυπύθμενους αμφορείς.

Η μακραίωνη διαδρομή του σαμιώτικου κρασιού, αποτυπώνεται στα ομηρικά έπη, σε ιστορικές πηγές του Ηρόδοτου, του Πλίνιου και του Πολυδεύκη, του Ιπποκράτη, του Γαληνού και του Θεόφραστου.

Στα μεταχριστιανικά χρόνια η πρώτη καταγραφή εμφανίζεται το 1557 και αποδίδεται στον Ιταλό περιηγητή Pellegrino Poccardi ο οποίος κάνει λόγο για «φημισμένα κρασιά της Σάμου».

Στις αρχές του 17ου αιώνα ο Γάλλος περιηγητής Τουρνεφόρ καταγράφει στη Σάμο μια παραγωγή «μοσχάτου» κρασιού που φτάνει τα 3.000 βαρέλια. Κατά τον 19ο αιώνα, το νησί τροφοδοτεί με επώνυμα κρασιά τις αγορές της Δύσης και της Ανατολής. Από τότε, η Καθολική Εκκλησία παραχωρεί στη Σάμο το προνόμιο παρασκευής οίνου με πιστοποιητικό Καθολικής Αποστολής. Ο «εκκλησιαστικός οίνος» χρησιμοποιείται και από την Ορθόδοξη Χριστιανική Εκκλησία για την παρασκευή της θείας ευχαριστίας.

Σύμφωνα με ιστορικές πηγές η πρωτεύουσα του νησιού, η Σάμος, οφείλει την ανάπτυξή της στην οικονομική και εργασιακή δραστηριότητα που αναπτύχθηκε εξαιτίας της εμπορίας και διακίνησης του κρασιού από τον 17ο αιώνα, ενώ η  αμπελουργία με τη μορφή που μέχρι και σήμερα την γνωρίζουμε (μοναδική ποικιλία, μικρός κλήρος, δύσκολο ανάγλυφο, κατακερματισμένες ιδιοκτησίες) αποτελεί παράδοση αιώνων. Αυτό έχει συντελέσει στην δημιουργία ενός μοναδικού αμπελοοινικού πολιτισμού με ζώσες προεκτάσεις στην τοπική κοινωνία αλλά και διασυνδέσεις με τον Ευρωπαικό.

Όλη η ποίηση σε ένα μπουκάλι…

«Το κρασί είναι εμφιαλωμένη ποίηση» έγραφε ο Ρόμπερτ Λούις Στήβενσον. Και αυτού του είδους η ποίηση από το ακριτικό νησί, έχει το δικό της όνομα: Κρασιά γλυκά, ημίξηρα μα και ξηρά από τον Ενιαίο Συνεταιρισμό της Σάμου και την ποικιλία του «Άσπρου Μοσχάτου Σάμου»,  με ξεχωριστά αρώματα, πολυποίκιλες γεύσεις, φρουτένιες πινελιές και μια καλοκρυμμένη αλλά έντονα απολαυστική επίγευση.

Αναφορές στο σαμιώτικο κρασί συναντάμε στο ποιητικό έργο του Λόρδου Βύρωνα, του Σικελιανού, του Ελύτη, του Βάρναλη, του Καρυωτάκη και του Καβάφη αλλά και σε βιβλία νεοευρωπαίων λογοτεχνών, όπως η Μαργκερίτ Γιουρσενάρ.

Όπως αναφέρει στα «Παιχνίδια τ’ ουρανού και του νερού» ο ποιητής της Ρωμιοσύνης Γιάννης Ρίτσος, ο οποίος πέρασε μεγάλο μέρος της ζωής του -υπό περιορισμόν- στη Σάμο,

«…ρώγα τη ρώγα σφίγγει το σταφύλι,

φιλί φιλί ανεβαίνει ο έρωτας.

Δυο τσαμπιά κάθονται στη φούχτα μου...»

Ο Συνεταιρισμός (ΕΟΣ Σάμου, έτος ίδρυσης 1934)

Το Συνεταιριστικό σχήμα της Σάμου, αποτελεί ένα από τα πιο παλιά της Ελλάδας, καθώς ιδρύθηκε το 1934 και συγκαταλέγεται μεταξύ των 10 μεγαλύτερων οινοποιείων της χώρας μας. Σήμερα, ο Ενιαίος Οινοποιητικός Αγροτικός Συνεταιρισμός της Σάμου συγκεντρώνει, οινοποιεί και εμπορεύεται το σύνολο της παραγωγής των 2.200 αμπελοκαλλιεργητών-μελών του, εφαρμόζοντας τόσο το Σύστημα Ποιότητας κατά ISO όσο και το Σύστημα Διαχείρισης Ασφάλειας των Τροφίμων ΗACCP.

Τα κρασιά της Σάμου έχουν συγκεντρώσει εκατοντάδες βραβεία και διακρίσεις σε διεθνείς διαγωνισμούς και εκθέσεις. Αξίζει να σημειωθεί πως η πρώτη διάκριση χρονολογείται από το 1936, ενώ κάθε χρόνο προστίθενται ολοένα και περισσότερες στη μακρά σειρά των διεθνών βραβεύσεων.

Το σαμιώτικο κρασί αποτελεί τον κυριότερο οινικό πρεσβευτή της Ελλάδας στο εξωτερικό, με εξαγωγές στην Ευρώπη και σε όλο τον κόσμο. Η μέση ετήσια παραγωγή είναι κατά μέσο όρο 5.500-6.000 εκατομμύρια λίτρα και οι εξαγωγές ανέρχονται στο 70% της παραγωγής.

Η οινική παραγωγή του ΕΟΣ Σάμου, περιλαμβάνει γλυκείς, ξηρούς και ημίξηρους οίνους. Με το κρυστάλλινο χρώμα τους και τα έντονα φρουτώδη τους αρώματα, μας ταξιδεύουν στον κόσμο της ποιοτικής γεύσης που μπορεί ωστόσο να είναι μια προσιτή πολυτέλεια!

Νέο βιβλίο με βραβευμένες ιστορίες παιδιών από το Μουσείο Σχολικής Ζωής και Εκπαίδευσης

Με χαρά σας ενημερώνουμε ότι η νέα έκδοση του

Μουσείο Σχολικής Ζωής και Εκπαίδευσης

με τα βραβευμένα διηγήματα του Διεθνούς Μαθητικού Διαγωνισμού: Περιπέτεια στο Μουσείο έχει αναρτηθεί.

Οι συμμετοχές ήταν από όλη την Ελλάδα και περιείχαν περιπέτεια, μυστήριο και βέβαια πολλά Μουσεία! Θα θέλαμε να δώσουμε συγχαρητήρια σε όλους και όλες για την εξαιρετική ποιότητα των διηγημάτων, την πρωτοτυπία και τις όμορφες ιδέες.

Κατεβάστε δωρεάν το βιβλίο εδώ: https://wp.me/p4fkZN-39b

Περίπατος στις εκκλησίες της Πλάκας

Περίπατος στις εκκλησίες της Πλάκας

Τη Δευτέρα 14 Σεπτεμβρίου, στις 6 μμ το Greek Cultural Institute και το Μουσείο Σχολικής Ζωής και Εκπαίδευσης σας καλούν σε έναν περίπατο -γνωριμία με τις εκκλησίες της Πλάκας.

Το 326 μΧ η Αγία Ελένη ανακάλυψε τον λεγόμενο Τίμιο Σταυρό και τον Πανάγιο Τάφο στην Ιερουσαλήμ.

Με αφορμή τη γιορτή της Ύψωσης του Τιμίου Σταυρού, περπατάμε στην Πλάκα και ανακαλύπτουμε την ιστορία των εκκλησιών της.

Στο επίκεντρο βρίσκεται φυσικά το Μετόχι του Παναγίου Τάφου, αλλά στον περίπατό μας θα μάθουμε για πολλά ακόμη σημαντικά γεγονότα που σχετίζονται με τον Άγιο Ελευθέριο, τον Άγιο Νικόλαο τον Ραγκαβά, την Μεταμόρφωση του Σωτήρος κ.α.

Θα ανακαλύψουμε όπως και την εκκλησία που είναι ταυτόχρονα ένα μουσείο αρχαίας γλυπτικής, θα μάθουμε με ποιόν τρόπο συνδέεται μια εκκλησία με τη δολοφονία του Οδυσσέα Ανδρούτσου, ποια εκκλησία συνδέεται με τον Αθανάσιο Διάκο, που βρίσκεται η «καμπάνα της ελευθερίας» αλλά και που γυρίστηκαν σημαντικές ταινίες του ελληνικού κινηματογράφου.

Οδηγός μας σε αυτό το ταξίδι ο δημοσιογράφος και συγγραφέας Κώστας Στοφόρος.

Εκδήλωση ενδιαφέροντος:

https://forms.gle/adtXKtJcau28zsgi7

Περισσότερες Πληροφορίες & Τρόποι Πληρωμής:

https://wp.me/p4fkZN-375

Η συμμετοχή κοστίζει συνολικά 12€ (8€ για φοιτητές, κατόχους κάρτας ανεργίας, 6€ για παιδιά έως 15 ετών)

Για την εξασφάλιση της θέσης σας απαραίτητη είναι η προπληρωμή

Για εκδήλωση ενδιαφέροντος συμπληρώστε τη φόρμα εδώ

Πλη­ρο­φο­ρίες / Κρατήσεις: 210 3250341 / info@ekedisy.gr

Σημείο Συνάντησης: Μου­σείο Σχολικής Ζωής και Εκπαίδευσης, Τριπόδων 23, Πλάκα, Αθήνα

Κανόνες συμμετοχής στην δράση, προς περιορισμό της διασποράς του COVID-19:

✔ Ο ξεναγός χρησιμοποιεί υποχρεωτικά μάσκα καθ’ όλη την διάρκεια του περιπάτου.

✔ Μέγιστος αριθμός ατόμων που μπορούν να συμμετέχουν στην ομάδα 20 άτομα

✔ Συνιστάται η χρήση προστατευτικών μασκών και αλκοολούχου αντισηπτικού διαλύματος με περιεκτικότητα 70% σε αιθυλική αλκοόλη κατ’ ελάχιστον.

✔ Οι συμμετέχοντες οφείλουν να κρατούν αποστάσεις ασφαλείας, όπως ορίζονται από τις αρμόδιες αρχές

Σεπτέμβρης: Καλό μήνα με ένα παραμύθι

Σεπτέμβρης

Η χρωματιστή βροχή έβαφε τις ομπρέλες με τα όνειρά μας.

Ντράπηκα που έβλεπες τη δική μου και την έκλεισα. 

Εσύ δεν πρόλαβες αφού το δάχτυλο σου πιάστηκε στο κουμπί της. 

Μετά άρχισε να βρέχει κακές ειδήσεις. 

Τα όνειρά σου σε βοηθούσαν να κρατηθείς όρθια. 

Εγώ απροστάτευτος πια, κούρνιασα πλάι σου. 

Πήρα το δάχτυλο σου όπου είχε σχηματιστεί μια κατακόκκινη μπιλίτσα με αίμα και το φίλησα. 

Ο άνεμος σκορπούσε πια το γκρι και οι ομπρέλες πετούσαν μόνες τους, χρωματίζοντας τον ουρανό. Η Επανάσταση είχε ξεκινήσει. 

Άνοιξα κι εγώ την ομπρέλα μου, χωρίς να φοβάμαι τίποτα πια!

Από το Ημερολόγιο "Για να θυμάσαι η να ξεχνάς" που κυκλοφόρησε πριν κάτι χρόνια από το περιοδικό "Εξώστης" στη Θεσσαλονίκη με ζωγραφιές της Στεφανίας Βελδεμίρη και κείμενα δικά μου

Η συγκεκριμένη ζωγραφιά είναι -ομολογώ- η αγαπημένη μου και την έχω στον τοίχο να με ταξιδεύει πάντα!

«Με μια σχεδία» – Ανθολογία μικροδιηγήματος «100 λέξεις σε 100 ώρες για τη “Σχεδία”»

Περήφανος που συμμετέχω κι εγώ με ένα μικρο-διήγημά μου

Η ιστορία της συγκεκριμένης σχεδίας-έκδοσης συνυφαίνεται με την εμφάνιση στα τέλη του Φεβρουαρίου του 2020 του κορωνοϊού και στη χώρα μας και, ιδίως, με τη λόγω καραντίνας και κλεισίματος στο σπίτι αδυναμία πώλησης της «Σχεδίας». Του περιοδικού δηλαδή της πολυπληθούς στα αστικά κέντρα κοινωνικής ομάδας των αστέγων, που καθιστούσε την ήδη δύσκολη βιωτή τους ακόμη δυσκολότερη, αποστερώντας τους από τους δρόμους προς την αξιοπρέπεια και το μαχητό της λιτής τους επιβίωσης.

Από αυτήν τη δεινή πραγματικότητα των αστέγων συμπολιτών αφορμώμενοι, μια ομάδα Κομοτηναίων, τέσσερις συγγραφείς, έγκλειστοι μεν στο σπίτι, με στραμμένο όμως το βλέμμα στην κοινωνία, οι: Σπύρος Κιοσσές, μέλος Ε.ΔΙ.Π. του Τμήματος Ελληνικής Φιλολογίας ΔΠΘ και συγγραφέας, Φωτεινή Ναούμ, συγγραφέας-αρθρογράφος, Χάρης Μιχαλόπουλος, επίκουρος καθηγητής του Τμήματος Ελληνικής Φιλολογίας ΔΠΘ και ποιητής, Ξανθή-Τζένη Κατσαρή-Βαφειάδη, φιλόλογος-επιμελήτρια εκδόσεων, σε συνεργασία με τις εκδόσεις «Παρατηρητής της Θράκης», ανέλαβαν την πρωτοβουλία για έναν Διαγωνισμό μικροδιηγήματος με τίτλο «100 λέξεις σε 100 ώρες για τη "Σχεδία"», με στόχο να στηρίξουν, και έμπρακτα, τους συνανθρώπους που «ταξιδεύουν» στη θάλασσα της ταραγμένης σύγχρονης εποχής με μόνη τους σχεδία, τη «Σχεδία».

Ο Διαγωνισμός πραγματοποιήθηκε τον Μάρτιο του 2020 και στέφθηκε με απόλυτη επιτυχία, καθώς τα κείμενα που απεστάλησαν ξεπέρασαν τα 1200. Ιδιαίτερα σημαντική υπήρξε και η συμμετοχή στο εγχείρημα (εκτός διαγωνιστικής διαδικασίας) καταξιωμένων Ελλήνων συγγραφέων, οι οποίοι ανταποκρίθηκαν ασμένως και αμέσως στην πρόσκληση των μελών της επιτροπής.

Ακολούθησε η αξιολόγηση των κειμένων από την επιτροπή και από τα 1200 κείμενα προκρίθηκαν προς δημοσίευση τα 424, με τον τελικό αριθμό, μαζί και τα κείμενα των συγγραφέων, να ανέρχεται στα 502.

Η συνέχεια της ιστορίας είναι πλέον απτή. Η  Ανθολογία μικροδιηγήματος «Με μια Σχεδία», μέσω των εκδόσεων «Παρατηρητής της Θράκης» της εταιρείας 2Κ PROJECT EΠΕ, έλαβε σάρκα και οστά και από σήμερα ξεκινά το δικό της ελεύθερο ταξίδι στη θάλασσα της κοινωνίας των πολιτών. Αυτών των πολιτών που την πρωτοσχεδίασαν σε χαρτί, διάλεξαν και πλάνισαν τα ξύλα της, τα έδεσαν, τα κάρφωσαν και φτιάξαν όλοι μαζί αυτήν την ανέλπιστα όμορφη σχεδία  αφύπνισης, διαλόγου κι αλληλεγγύης, καταφέρνοντας σε καιρούς εγκλεισμού και προτάγματος της ατομικής σωτηρίας, με σωσίβια τις λέξεις, να σμιλεύσουν μια ισχυρή νέα συλλογικότητα. 

Ξανά, όμως, μαζί και τώρα… Γιατί όσοι μας ενέπνευσαν τους «κύκλιους χορούς» της νέας συλλογικότητας, παραμένουν εκεί… Άστεγοι, σε καιρούς κορωνοϊού, ακμαιότατου ακόμη…

—Τα έσοδα από τις πωλήσεις θα δοθούν στην Αστική Μη Κερδοσκοπική Εταιρεία «Διογένης ΜΚΟ», που εκδίδει το περιοδικό δρόμου «σχεδία»

Θα σωθεί το σπίτι του Παλαμά! Ένας επίκαιρος περίπατος

Το σπίτι του Παλαμά,

το υπουργείο Πολιτισμού

και το Μουσείο Σχολικής Ζωής και Εκπαίδευσης

«Ζη εις το ήσυχο σπίτι της οδού Περιάνδρου μέσα εις μίαν θείαν γαλήνην που δεν την ταράζει τίποτε απ’ τη βοή της πόλεως. Η καθημερινή του ζωή περνά μεταξύ του μικρού γραφείου, παραφορτωμένου από βιβλία παληά και νέα, και της ταράτσας του σπιτιού, στολισμένης με δροσερές και περιποιημένες γλάστρες….»

(Από παλιό ρεπορτάζ του Ε. Τζαμουράνη -αναδημοσίευση «Μικρός Ρωμηός»)

Είναι πολλές φορές που νιώθεις ότι ο αγώνας που δίνεις είναι μάταιος. Σου λένε, «τι τα ψάχνεις τώρα, τίποτε δεν αλλάζει»… Είναι όμως και λίγες -ελάχιστες- στιγμές που ο αγώνας μοιάζει να δικαιώνεται κι αυτό σου δίνει κουράγιο να συνεχίζεις.

Τα τελευταία έξι χρόνια που συνεργάζομαι με το Μουσείο Σχολικής Ζωής και Εκπαίδευσης, με εμμονή έχουμε αναδείξει το ζήτημα της εγκατάλειψης και της άθλιας εικόνας που παρουσιάζει το σπίτι της οδού Περιάνδρου 5, όπου έζησε τα τελευταία χρόνια της ζωής του ο εθνικός μας ποιητής Κωστής Παλαμάς…

Δεκάδες περίπατοι με μαθητές σχολείων και ενηλίκους, περνούσαν ή κατέληγαν εκεί. 

Πραγματοποιήσαμε και θεατρικό δρώμενο στο πλαίσιο της «Αθήνας Παγκόσμιας Πρωτεύουσας του βιβλίου».

Γράψαμε άρθρα, κάναμε αναρτήσεις, επιστήσαμε την προσοχή σε αρμοδίους, δώσαμε συνεντεύξεις σε μέσα ενημέρωσης…

Κανένα αποτέλεσμα…

Και ξαφνικά, διαβάζουμε (πηγή in.gr):

«Την απαλλοτρίωση ή την απευθείας αγορά από το Υπουργείο Πολιτισμού και Αθλητισμού της οικίας Παλαμά, στην Πλάκα, θα εξετάσει την Πέμπτη σε συνεδρίασή του, το Κεντρικό Συμβούλιο Νεωτέρων Μνημείων, μετά από εντολή της υπουργού Πολιτισμού»…

Όπως αναφέρει η υπουργός Πολιτισμού, στο έγγραφό της προς τον πρόεδρο του ΚΣΜΝ και γενικό γραμματέα Πολιτισμού Γ. Διδασκάλου, «το εν λόγω ακίνητο σήμερα βρίσκεται σε τραγική κατάσταση διατήρησης, η οποία προσβάλλει όχι μόνον την μνήμη του μεγάλου μας ποιητή, αλλά και τον ελληνικό λαό, δεδομένου ότι από την οικία του Παλαμά ξεκίνησε την ημέρα της εξοδίου ακολουθίας του, τον Φεβρουάριο του 1943, η αυθόρμητη αντίσταση του λαού στις δυνάμεις του Άξονα, καθώς χιλιάδες κόσμου συνόδευσαν την σορό του ποιητή στο Α΄ Νεκροταφείο Αθηνών ψάλλοντας τον Εθνικό Ύμνο. Σήμερα μια πινακίδα στην είσοδο του κτηρίου δηλώνει ότι στο κτήριο αυτό έζησε για κάποια χρόνια ο ποιητής. Παρά τις προσπάθειες που έγιναν κατά καιρούς από τους ιδιοκτήτες για την πώληση του κτηρίου κάτι τέτοιο δεν κατέστη δυνατόν….

Με δεδομένα: 1. Την θλιβερή εικόνα που παρουσιάζει σήμερα το κτήριο, μισοερειπωμένο λειτουργεί ως σκουπιδότοπος και ως δημόσιο ουρητήριο, και 2. Την προσβολή στη μνήμη ενός από τους σημαντικότερους Έλληνες ποιητές, με σημαντική συνεισφορά στην ανανέωση της νεοελληνικής ποίησης, παρακαλώ να ξεκινήσετε αμέσως τις κατά νόμον διαδικασίες για την απαλλοτρίωση του κτηρίου ή την απ’ ευθείας αγορά του από το Υπουργείο Πολιτισμού και Αθλητισμού, προκειμένου να αποκατασταθεί και να μετατραπεί σε χώρο μελέτης και σπουδής της νεότερης ελληνικής λογοτεχνίας»…

…Η Υπουργός Πολιτισμού και Αθλητισμού δήλωσε ότι «αυτή είναι μία απόφαση που οφείλαμε στον Ποιητή αλλά και στους πολίτες που απαιτούν να του αποδοθεί η τιμή και η ευγνωμοσύνη των νεότερων γενεών. Σήμερα, κάνουμε πράξη αυτό που έπρεπε να γίνει εδώ και πολλά χρόνια. Η οικία Παλαμά θα αποκατασταθεί από τις υπηρεσίες του ΥΠΠΟΑ για να γίνει χώρος μελέτης και σπουδής της νεότερης ελληνικής λογοτεχνίας».

Είναι μια εξαιρετικά θετική εξέλιξη και δικαίωση για τις πολύχρονες προσπάθειες του Μουσείου Σχολικής Ζωής και Εκπαίδευσης το οποί είναι έτοιμο να συμβάλλει στην ανάδειξη της ιστορία του κτιρίου σε συνδυασμό με τη μορφή του Κωστή Παλαμά και τη μεγάλη συνεισφορά του και στην Ιστορία της Εκπαίδευσης.

Ο περίπατος που ήδη είχαμε αναγγείλει για τη Τετάρτη 2 Σεπτεμβρίου στις 19:00 κάτω από το φως της Πανσελήνου, αποκτά άλλη σημασία και επικαιρότητα, αφού ένα μέρος του και βασικός σταθμός της διαδρομής μας ήταν ακριβώς το σπίτι της οδού Περιάνδρου, με αναφορά στις μούσες του μεγάλου μας ποιητή, αλλά καις τις πρωτοποριακές του ιδέες για τον κινηματογράφο και την εκπαίδευση..

Για τον περίπατο μπορείτε να ενημερωθείτε: στο https://www.ekedisy.gr/mousio-scholikis-zois-ke-ekpedefsis/ , στο τηλέφωνο  210 3250341  ή στέλνοντας μειλ στο  info@ekedisy.gr

ΥΓ. Για το σπίτι αυτό έγραψα και στο μυθιστόρημα μου «Η Πέμπτη πόλη των Δωριέων-περιπέτεια στη Γκιώνα» (εκδόσεις Κέδρος). Ένα μικρό απόσπασμα:

«….Πάμε τώρα στο σπίτι ενός άλλου ποιητή, εδώ πιο δίπλα», είπε ο παππούς.

Ένα άθλιο δρομάκι, η οδός Περιάνδρου. Στον αριθμό 5 μια επιγραφή θυμίζει πως εκεί έζησε τα τελευταία χρόνια της ζωής του ο Κωστής Παλαμάς.

«Τον ξέρετε τον Παλαμά; Όλοι τον ξέρουν – τι ρωτάω; Το θέμα είναι αν τον διαβάζουμε σήμερα, αλλά δυστυχώς ξέρω την απάντηση. Δείτε κατάντια. Όμως ζει στη μνήμη μας. Στη δική του κηδεία ο Σικελιανός είχε πει το περίφημο “Σ’ αυτό το φέρετρο ακουμπά η Ελλάδα” στο ποίημα που εκφώνησε ως επικήδειο λόγο »….»

2 Σεπτεμβρίου: Ρομαντικός περίπατος στην Πλάκα κάτω από το φως του φεγγαριού

Ρομαντικός περίπατος στην Πλάκα κάτω από το φως του φεγγαριού

Τη Τετάρτη 2 Σεπτεμβρίου στις 19:00 το Μουσείο Σχολικής Ζωής και Εκπαίδευσης και το Greek Cultural Institute διοργανώνουν έναν ρομαντικό περίπατο κάτω από το φως της Πανσελήνου.

Ξεκινώντας από το Μουσείο Σολικής Ζωής και Εκπαίδευσης στην ιστορική οδό Τριπόδων θα περπατήσουμε στα στενά της Πλάκας για να γνωρίσουμε τις πιο όμορφες ιστορίες αγάπης κάτω από το φως του φεγγαριού.

Στις 7.40 μ.μ. που ανατέλλει η πανσέληνος του Σεπτεμβρίου θα βρεθούμε στα Αναφιώτικα κι από εκεί θα συνεχιστεί ο περίπατος μας στην Πλάκα κάτω από το φως του φεγγαριού.

Θα περιπλανηθούμε στην ιστορία της λογοτεχνίας, του θεάτρου και του κινηματογράφου και θα μάθουμε για τους αληθινούς έρωτες που άνθισαν στα στενά της Πλάκας.

Θα μάθουμε για τη γνωριμία του Γιώργου Σεφέρη με τη Μαρώ, για τις μούσες του Κωστή Παλαμά, για τον άτυχο έρωτα του Μιμήκου και της Μαίρης, για τη δραματική ισοτρία της Σοφίας Λασκαρίδου και του Περικλή Γιαννόπουλου.

Θα ξεφυλλίσουμε βιβλία όπως το «Έξι νύχτες στην Ακρόπολη», τη «Μενεξεδένια Πολιτεία», την «Αργώ», το "Φοβού τους Δαναούς" κ.ά.

Θα ανακαλύψουμε πότε και πως γράφτηκαν μερικοί από τους πιο ρομαντικούς στίχους.

Θα μάθουμε για τον έρωτα της μαγικής φωνής του «Μεγάλου Ερωτικού»…

Οδηγός μας θα είναι ο συγγραφέας και δημοσιογράφος Κώστας Στοφόρος.

Πλη­ρο­φο­ρίες:Η συμμετοχή κοστίζει συνολικά 12€ (8€ για φοιτητές, κατόχους κάρτας ανεργίας, 6€ για παιδιά έως 15 ετών)
Για την εξασφάλιση της θέσης σας απαραίτητη είναι η προπληρωμή
Για εκδήλωση ενδιαφέροντος συμπληρώστε τη φόρμα εδώ
Κρατήσεις: 210 3250341 / info@ekedisy.gr

---

Κανόνες συμμετοχής στην δράση, προς περιορισμό της διασποράς του COVID-19: Ο ξεναγός χρησιμοποιεί μάσκα καθ’ όλη την διάρκεια του περιπάτου.  Μέγιστος αριθμός ατόμων που μπορούν να συμμετέχουν στην ομάδα 18 άτομα  Συνιστάται η χρήση προστατευτικών μασκών και αλκοολούχου αντισηπτικού διαλύματος με περιεκτικότητα 70% σε αιθυλική αλκοόλη κατ’ ελάχιστον.  Οι συμμετέχοντες οφείλουν να κρατούν αποστάσεις ασφαλείας, όπως ορίζονται από τις αρμόδιες αρχές.