Παλάς: Επιστολή μαθητών στην υπουργό Πολτισμού

 

Στις 14 Μαΐου 2026, το Ανώτατο Συμβούλιο Νεωτέρων Μνημείων γνωμοδότησε αρνητικά και με έωλα επιχειρήματα στο αίτημα του Δήμου της Αθήνας (ομόφωνη απόφαση ΔΣ), της Monumenta και της Πρωτοβουλίας κατοίκων Παγκρατίου για την κήρυξη του κινηματογράφου ΠΑΛΑΣ Παγκρατίου ως διατηρητέου μνημείου.

Οι μαθητές του 17ου Γυμνασίου, δημιουργοί του ντοκιμαντέρ  "ΠΑΛΑΣ: Σαν ταινία" έστειλαν την ακόλουθη επιστολή στην υπουργός Πολιτισμού

“Αξιότιμη κυρία Υπουργέ,

Είμαστε το 17ο Γυμνάσιο Αθηνών και θα θέλαμε να εκφράσουμε τη βαθιά μας λύπη και ανησυχία για την πρόσφατη απόφαση του Κεντρικού Συμβουλίου Νεωτέρων Μνημείων να μη χαρακτηριστεί ως διατηρητέο μνημείο ο ιστορικός κινηματογράφος ΠΑΛΑΣ στο Παγκράτι. Η απόφαση αυτή έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις από κατοίκους και φορείς, καθώς το ΠΑΛΑΣ θεωρείται αναπόσπαστο κομμάτι της συλλογικής μνήμης και της πολιτιστικής ταυτότητας της περιοχής.

Πρόσφατα, το σχολείο μας συμμετείχε στο εκπαιδευτικό πρόγραμμα «Το παιδί, η πόλη και τα μνημεία», το οποίο υλοποιείται σε συνεργασία με τον Δήμο Αθηναίων και την Τεχνόπολη. Στο πλαίσιο του προγράμματος, οι μαθητές και οι μαθήτριες που συμμετείχαν δημιούργησαν μια μικρού μήκους ταινία αφιερωμένη στον κινηματογράφο ΠΑΛΑΣ.

Για τις ανάγκες της εργασίας μας επισκεφθήκαμε τον χώρο, γνωρίσαμε την ιστορία του, αναζητήσαμε παλιές φωτογραφίες και μαρτυρίες και συνειδητοποιήσαμε ότι δεν πρόκειται απλώς για ένα παλιό κτήριο, αλλά για έναν χώρο που για σχεδόν έναν αιώνα υπήρξε σημείο πολιτισμού, ψυχαγωγίας και ανθρώπινης συνάντησης για γενιές κατοίκων του Παγκρατίου και ολόκληρης της Αθήνας. Σύμφωνα με ιστορικά στοιχεία, ο κινηματογράφος λειτούργησε ήδη από το 1925 και συνδέθηκε στενά με την εξέλιξη της ίδιας της γειτονιάς. Κατά την περίοδο της Κατοχής, μάλιστα, στον χώρο αυτό εκτυλίχθηκε ένα σημαντικό ιστορικό γεγονός.

Η ενασχόλησή μας με το θέμα μάς έκανε να αγαπήσουμε αυτό το κτήριο και να κατανοήσουμε πόσο σημαντικό είναι να διατηρούνται χώροι που κουβαλούν μνήμες, συναισθήματα και ιστορίες ανθρώπων. Συγκίνησε ιδιαίτερα τους μεγαλύτερους, που θυμήθηκαν στιγμές από τα παιδικά και νεανικά τους χρόνια, αλλά και τους νεότερους, που μέσα από αυτή τη διαδικασία έμαθαν να βλέπουν τα μνημεία όχι ως άψυχα κτίσματα, αλλά ως ζωντανά κομμάτια της ιστορίας της πόλης μας.

Για τον λόγο αυτό, μας απογοήτευσε ιδιαίτερα η απόφαση που ουσιαστικά ανοίγει τον δρόμο για την κατεδάφιση του κινηματογράφου. Χωρίς να παραγνωρίζουμε την ανάγκη μιας πόλης για νέες κατασκευές και οικονομική ανάπτυξη, πιστεύουμε ότι αναπόσπαστο κομμάτι της αποτελούν και τα σημεία αναφοράς που της δίνουν τον ιδιαίτερο χαρακτήρα της και κρατούν ζωντανή τη συλλογική της μνήμη.

Πίσω από τις οθόνες των ιστορικών κινηματογράφων κρύβεται η ίδια η ψυχή της πόλης και των γειτονιών της. Η λειτουργία τους αποτελεί ανάσα πολιτισμού στην καθημερινότητά μας, έναν συνδετικό κρίκο που μας επιτρέπει να μοιραζόμαστε κοινές συγκινήσεις, να επικοινωνούμε και να συνδιαμορφώνουμε την πολιτιστική μας ταυτότητα.

Αναγνωρίζουμε ότι οι πόλεις εξελίσσονται και αλλάζουν. Ωστόσο, θεωρούμε ότι η πρόοδος δεν χρειάζεται να σημαίνει ισοπέδωση του παρελθόντος. Ορισμένα κτήρια έχουν ιδιαίτερη ιστορική, κοινωνική και συναισθηματική αξία και πρέπει να προστατεύονται, ώστε οι νεότερες γενιές να μπορούν να γνωρίζουν την ιστορία του τόπου τους και να αναπτύσσουν σεβασμό απέναντι στην πολιτιστική κληρονομιά. Οι άνθρωποι και οι πόλεις έχουν ρίζες· και οι ρίζες αυτές είναι που τους δίνουν τη δύναμη να συνεχίζουν να ανθίζουν.

Με σεβασμό και ταπεινότητα, σας παραθέτουμε και τον σύνδεσμο της μαθητικής ταινίας που δημιουργήσαμε, επισημαίνοντας ότι πρόκειται για μια μαθητική προσπάθεια, που, παρά τις ατέλειές της, γεννήθηκε μέσα από συνεργασία, δημιουργικότητα και αληθινό ενδιαφέρον για την ιστορία της πόλης μας:  https://www.youtube.com/watch?v=5wu6422ep1c&t=9s

Κλείνοντας, θα θέλαμε να σας παρακαλέσουμε θερμά να επανεξετάσετε τη

συγκεκριμένη απόφαση και να συμβάλετε στη διάσωση του κινηματογράφου

ΠΑΛΑΣ, ώστε να μη χαθεί ακόμη ένα σημαντικό τοπόσημο της Αθήνας και της

γειτονιάς του Παγκρατίου.

Σας ευχαριστούμε θερμά για τον χρόνο και την προσοχή σας.

Με εκτίμηση,

17ο Γυμνάσιο Αθηνών”